Κυριακή 5 Μαΐου 2024

Εντυπωσιακά φακοειδή νέφη στις κορυφές του όρους St. Helens

Φακοειδή νέφη (lenticular clouds) στις 2/4 στις κορυφές του όρους St. Helens στις ΗΠΑ. Αυτά τα νέφη που, πολλές φορές μοιάζουν με ιπτάμενο δίσκο, δημιουργούνται όταν υπάρχει ευστάθεια στην ατμόσφαιρα (καλός καιρός), ισχυρός άνεμος και ικανοποιητική υγρασία στα χαμηλά και μεσαία στρώματα της ατμόσφαιρας.

 
Η αέρια μάζα όταν συναντήσει ένα εμπόδιο, όπως ένα βουνό, τότε αναγκάζεται σε ανύψωση και ψύξη. Αν ψυχθεί αρκετά (και υπό την προϋπόθεση ότι υφίσταται ικανοποιητική υγρασία) τότε συμπυκνώνεται σε ορατά νέφη τα οποία «σμιλεύονται» τόσο από την κατεύθυνση του ανέμου, όσο και από το γεγονός ότι υπάρχει ευστάθεια (επομένως τα νέφη δεν έχουν τάση να αναπτυχθούν περαιτέρω κατακόρυφα). Στη συνέχεια, αν υπάρχει αρκετή υγρασία στο επίπεδο (ύψος) του νέφους, τότε θα συσσωρευτούν και άλλα νεφικά στρώματα στο προϋπάρχον. Αυτά τα νέφη μοιάζουν σχεδόν στάσιμα πάνω από λόφους και βουνά ακόμη και για αρκετές ώρες.
 
Φωτογραφία: Becky Hendrick --- Πηγή: https://twitter.com/WeatherJefe
 
Στον τόμο Ι του έργου «Τα φυσικά φαινόμενα» (εκδόσεις «Οσελότος»), μπορείτε να δείτε φωτογραφίες με διάφορα εντυπωσιακά ή και άγνωστα, στο ευρύ κοινό, φυσικά φαινόμενα, από την Ελλάδα και το εξωτερικό, με λεπτομερείς εξηγήσεις και σχήματα για το πώς δημιουργούνται αλλά και πώς να τα αναζητάτε. Αποκτήστε τον από τη σελίδα μας με έκπτωση και μηδενικά έξοδα αποστολής, με ένα μήνυμα! Ρωτήστε μας!
 

 

Σάββατο 4 Μαΐου 2024

Εξωγήινη ζωή στον εξωπλανήτη Κ2-18b;

Τι συμβαίνει με τον εξωπλανήτη K2-18b; Βρισκόμαστε μπροστά στην πιο ιστορική ανακάλυψη, αυτήν της εξωγήινης ζωής; Πόσο σίγουροι μπορούμε να είμαστε; Ας τα πάρουμε από την αρχή. Αυτή τη βδομάδα ίσως να διαβάσατε διάφορα άρθρα σε ελληνικά και ξένα ΜΜΕ περί του Κ2-18b ο οποίος αποτελεί έναν εξωπλανήτη 124 έτη φωτός μακριά από τη Γη, περιφέρεται γύρω από έναν ερυθρό νάνο, στην κατοικήσιμη ζώνη του και έχει μάζα 8.6 φορές και ακτίνα 2.6 φορές μεγαλύτερη από αυτήν της Γης. 

 
Ο συγκεκριμένος εξωπλανήτης, είχε απασχολήσει ξανά πριν λίγους μήνες τα ΜΜΕ σχετικά με την πιθανότητα εύρεσης ζωής εκεί, καθώς το διαστημικό τηλεσκόπιο Webb (JWST), λαμβάνοντας το φάσμα εκπομπής του εξωπλανήτη, είχε ανιχνεύσει μεθάνιο, διοξείδιο του άνθρακα, απουσία αμμωνίας αλλά και πιθανά ίχνη διμεθυλοσουλφιδίου (DMS) το οποίο, από όσα γνωρίζουμε ως σήμερα, παράγεται μόνο από ζωντανούς θαλάσσιους οργανισμούς (βλέπε έρευνα 2023, παρακάτω). Είναι η πρώτη φορά που ανιχνεύουμε (εφόσον επιβεβαιωθεί) DMS στο φάσμα εκπομπής εξωπλανήτη και για να επιβεβαιωθεί ή απορριφθεί η αρχική πιθανή ανίχνευση, το JWST θα κάνει και άλλες μετρήσεις. Μία από αυτές έγινε στις 26/4 και για αυτό υπήρξε «αναζωπύρωση» του ενδιαφέροντος στα ΜΜΕ. Τα δεδομένα θα χρειαστούν κάποιες βδομάδες για να αναλυθούν και να δημοσιευτούν.
 
Τα παραπάνω ευρήματα σημαίνουν ότι πρόκειται για έναν εξωπλανήτη με ατμόσφαιρα υδρογόνου, ωκεανούς με μεγάλο βάθος και ενδεχομένως κατοικήσιμες επιφάνειες. Αυτοί οι εξωπλανήτες ονομάζονται «Υκεανοί» (Hyceans) και δεν έχουμε κάτι αντίστοιχο στο δικό μας πλανητικό σύστημα, οπότε και αυτό αποτελεί έναν ακόμη λόγο για αυξημένο ενδιαφέρον.
 
Τι θα σημαίνει η επιβεβαίωση ύπαρξης DMS στον Κ2-18b; Στη Γη, το DMS παράγεται από μεταβολικές διαδικασίες θαλάσσιων οργανισμών. Επομένως, αν δεν υπάρχει κάποια αβιοτική διαδικασία που να μπορεί να παράγει το DMS (προς τούτο, υπάρχει μια παράλληλη θεωρητική έρευνα), τότε θα μιλάμε για την πιθανή ανακάλυψη εξωγήινης ζωής. 
 
Όπως είχε πει ο Carl Sagan, «οι εντυπωσιακές δηλώσεις απαιτούν και εντυπωσιακές αποδείξεις». Επομένως, πριν φτάσουμε να ισχυριστούμε ότι ανιχνεύουμε εξωγήινη ζωή, οφείλουμε να κάνουμε τους απαραίτητους ελέγχους αλλά και να αποκλείσουμε κάθε άλλη περίπτωση, κάτι που αναφέρει σε κάθε ευκαιρία και ο κύριος ερευνητής Nikku Madhusudhan.
 
Δημοσιευμένη Έρευνα (2023): https://iopscience.iop.org/article/10.3847/2041-8213/acf577
 
Φωτογραφία: Καλλιτεχνική απεικόνιση του K2-18b με τον ερυθρό νάνο K2-18 (https://en.wikipedia.org/wiki/K2-18b...)
 
Περισσότερα για τις εξελίξεις στην Επιστήμη και την Τεχνολογία τόσο στο άμεσο αλλά και στο βαθύ μέλλον, θα βρείτε στον τόμο ΙΙΙ του έργου «Τα φυσικά φαινόμενα» (εκδόσεις «Οσελότος»), τον οποίο μπορείτε να αποκτήσετε από τη σελίδα μας με έκπτωση και μηδενικά έξοδα αποστολής με ένα μήνυμα! Ρωτήστε μας!
 

 

Παρασκευή 3 Μαΐου 2024

Διαλειμματική νηστεία και αυξημένο ρίσκο καρδιολογικών προβλημάτων

Η διαλειμματική νηστεία 8 ωρών αποτελεί έναν τρόπο διατροφής κατά τον οποίο το υποκείμενο τρώει μόνο εντός 8 ωρών μέσα στη μέρα, ενώ τις υπόλοιπες 16 νηστεύει. Για αυτό θα την συναντήσετε και ως «δίαιτα 16:8». Αν και έχουν επισημανθεί οφέλη με αυτού του είδους τη δίαιτα, τα προκαταρκτικά αποτελέσματα έρευνας που παρουσιάστηκε στις 18/3 σε συνέδριο Αμερικανών καρδιολόγων, τη συνδέει με 91% μεγαλύτερο ρίσκο θανάτου από καρδιολογικό πρόβλημα. Τα δεδομένα της έρευνας ελήφθησαν από 20000 ανθρώπους που πέθαναν από καρδιολογικά προβλήματα τα τελευταία χρόνια και παρακολουθήθηκαν ιατρικά για 8 έτη κατά μέσο όρο.

 
Το ρίσκο θανάτου από προβλήματα καρδιολογικής φύσεως έπεφτε όσο το χρονικό παράθυρο διατροφής εντός της ημέρας διευρυνόταν από τις 8 στις 12 ώρες (που είναι πιο κοντά στα συνηθισμένα για τους περισσότερους ανθρώπους). Πάντως, οι ερευνητές σπεύδουν να τονίσουν ότι αυτό που δείχνει η έρευνα είναι η συσχέτιση και όχι απαραίτητα μια σχέση αιτίου (νηστεία) – αποτελέσματος (θάνατος από καρδιολογικό πρόβλημα). Θα πρέπει να υπάρξουν περισσότερες και λεπτομερέστερες έρευνες για να αποσαφηνιστεί αυτό.
 
Περισσότερα για τις εξελίξεις στην Επιστήμη και την Τεχνολογία τόσο στο άμεσο αλλά και στο βαθύ μέλλον, στον τόμο ΙΙΙ του έργου «Τα φυσικά φαινόμενα» (εκδόσεις «Οσελότος»), τον οποίο μπορείτε να αποκτήσετε από τη σελίδα μας με έκπτωση και μηδενικά έξοδα αποστολής με ένα μήνυμα! Ρωτήστε μας!
 

 

Κυριακή 28 Απριλίου 2024

Είναι τα βαρυτικά κύματα αναγκαία παράμετρος για την ύπαρξή μας;

Θα μπορούσε η ύπαρξη των βαρυτικών κυμάτων να είναι μία ακόμη αναγκαία παράμετρος για την ανθρώπινη ύπαρξη; Αυτό εξετάζεται σε μια επιστημονική έρευνα (προς δημοσίευση στο PNAS) του διεθνώς αναγνωρισμένου και βραβευμένου θεωρητικού φυσικού John R. Ellis. 

 
Πιο συγκεκριμένα, το Ιώδιο και το Βρώμιο που απαντάται στη Γη και είναι στοιχεία απαραίτητα για τη λειτουργία του θυροειδούς αλλά και για την ανάπτυξη των ανθρώπινων ιστών αντίστοιχα, παράγονται από τη σύγκρουση αστέρων νετρονίων. Τα διπλά συστήματα αστέρων νετρονίων, πριν συγκρουστούν περιφέρονται γύρω από το κέντρο μάζας τους και σταδιακά χάνουν ενέργεια η οποία εκπέμπεται με τη μορφή βαρυτικών κυμάτων (τα οποία ανιχνεύουμε και στη Γη με εγχειρήματα όπως το LIGO). Η απώλεια ενέργειας τα φέρνει πιο κοντά, μέχρι την τελική σύγκρουση και συγχώνευσή τους.
 
Κατά τη διάρκεια της σύγκρουσης δυο αστέρων νετρονίων, η ενέργεια που απελευθερώνεται είναι αρκετά μεγάλη ώστε να συμβεί αυτό που στην Αστροφυσική λέγεται «διαδικασία-r» (“r-process” στα Αγγλικά). Κατά τη σύντομη διάρκειά της, βαριοί ατομικοί πυρήνες συλλαμβάνουν διαδοχικά πολλά ελεύθερα νετρόνια, με αποτέλεσμα τη δημιουργία βαρύτερων στοιχείων. Σε αυτή τη διαδικασία υπολογίζεται πως οφείλεται η ύπαρξη του 96% του Ιωδίου-127 στη Γη, που αποτελεί ένα ισότοπο απαραίτητο για την ανθρώπινη ζωή, όπως και του μεγαλύτερου ποσοστού του Βρωμίου και του Γαδολινίου αλλά και όλου του Θορίου και του Ουρανίου μαζί με ένα ποσοστό του Μολυβδαινίου και του Καδμίου.
 
Έρευνα προς δημοσίευση στο PNAS: https://arxiv.org/abs/2402.03593
 
Περισσότερα για τις εξελίξεις στην Επιστήμη και την Τεχνολογία τόσο στο άμεσο αλλά και στο βαθύ μέλλον, μπορείτε να βρείτε στον συναρπαστικό τόμο ΙΙΙ του έργου «Τα φυσικά φαινόμενα» (εκδόσεις «Οσελότος»), τον οποίο μπορείτε να αποκτήσετε από τη σελίδα μας με έκπτωση και μηδενικά έξοδα αποστολής με ένα μήνυμα! Ρωτήστε μας!
 

 

Σάββατο 27 Απριλίου 2024

Μια πολύ όμορφη περίπτωση νεφών Kelvin-Helmholtz

Μια πολύ όμορφη περίπτωση νεφών Kelvin-Helmholtz είχαν την ευκαιρία να δουν και να απαθανατίσουν πολλοί, στις 27/3 στην ανατολική πλευρά της πολιτείας της Alabama των ΗΠΑ. Αυτή η κυματοειδής μορφή που έχουν τα νέφη, δημιουργείται όταν υφίσταται διαφορά ταχυτήτων ανάμεσα σε στρώματα του ίδιου ρευστού (εδώ ως ρευστό εννοείται ο αέρας) ή ανάμεσα στη διαχωριστική επιφάνεια δυο διαφορετικών ρευστών. Π.χ. η διαφορά στην ταχύτητα του νερού δημιουργεί τα θαλάσσια κύματα, καθώς τα ανώτερα στρώματα του ρευστού έχουν συγκριτικά μεγαλύτερες ταχύτητες από τα κατώτερα. Το ίδιο συμβαίνει και εδώ, αλλά με τον αέρα. Ο άνεμος ψηλότερα κινείται με μεγαλύτερη ταχύτητα από ότι χαμηλότερα, δημιουργώντας αυτούς τους κυματισμούς. 

 
Επίσης υπάρχει διαφορά στην υγρασία και τη θερμοκρασία ανάμεσα στο κατώτερο (πιο υγρό και ψυχρότερο) και στο ανώτερο (πιο ξηρό και σχετικά θερμότερο) στρώμα αέρα. Για αυτό και το χαμηλότερο στρώμα αποτελείται από μια πιο συμπαγή λωρίδα ή «θάλασσα» στρωματόμορφης νέφωσης, ενώ το ανώτερο είναι καθαρό και περιέχει μόνο τους κυματισμούς που «σμιλεύονται» από τη διαφορά στην ταχύτητα του ανέμου ανάμεσα στα δυο στρώματα. Μία, αλλά όχι η μόνη, περίπτωση που μπορεί να συναντήσετε τέτοιες ευνοϊκές συνθήκες για το σχηματισμό αυτών των νεφών, είναι μετά από βροχή, κατά το πέρασμα ενός μετώπου. Το κατώτερο ατμοσφαιρικό στρώμα είναι πλέον ικανοποιητικά υγρό και ψυχρότερο και όποτε δεν πνέουν ισχυροί άνεμοι σε αυτό, έχουν παρατηρηθεί αυτά τα νέφη. 
 
Περισσότερα για όλα τα μετεωρολογικά και οπτικά ατμοσφαιρικά φαινόμενα, με φωτογραφίες, χάρτες, σχήματα, συχνότητες εμφάνισης στη χώρα μας και οδηγίες για το πώς να τα ψάχνετε και να τα ξεχωρίζετε, θα βρείτε στον τόμο Ι του έργου «Τα φυσικά φαινόμενα» (εκδόσεις «Οσελότος»), τον οποίο μπορείτε να αποκτήσετε από τη σελίδα μας με έκπτωση και μηδενικά έξοδα αποστολής με ένα μήνυμα! Ρωτήστε μας!
 

 

Παρασκευή 26 Απριλίου 2024

Οι συνέπειες της εγκυμοσύνης

Τι επιπτώσεις έχει η εγκυμοσύνη στον οργανισμό της γυναίκας; Σε έρευνα που δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό “Cell Metabolism” στις 22/3, αναφέρεται πως ναι μεν κατά την εγκυμοσύνη εμφανίζονται στο DNA κάποια επιγενετικά μοτίβα που συνήθως απαντώνται σε πιο προχωρημένη ηλικία, ωστόσο μετά τη γέννα οι όποιες μεταβολές στο «βιολογικό ρολόι» φαίνεται να αναιρούνται.

 
Πιο συγκεκριμένα, ενώ ήταν γνωστό από παλαιότερα ότι κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης σημειώνονται αλλαγές στον τρόπο που εκφράζονται κάποια γονίδια και το αποτέλεσμα έχει χαρακτηριστικά που συναντάμε σε πιο ηλικιωμένα άτομα, αυτό που συμπεραίνεται με τη νέα έρευνα είναι πως αυτές οι αλλαγές αναιρούνται 2-3 μήνες μετά τη γέννα. Σε κάθε περίπτωση, οι αλλαγές που αναφέρονται αφορούν αύξηση της «βιολογικής ηλικίας» κατά 2-3 έτη. Πάντως διάφοροι ερευνητές επισημαίνουν ότι δεν θα πρέπει να υπάρχει ευθεία συσχέτιση της εγκυμοσύνης με τη γήρανση, αλλά ότι η έρευνα αυτή πιο πολύ αναφέρει τις μεταβολές στις οποίες υπόκειται το σώμα για να υποστηρίξει το έμβρυο πριν και μετά τη γέννα.
 
Στη μελέτη αναλύθηκαν κάποιες οργανικές χημικές ουσίες που ονομάζονται ομάδες μεθυλίου (μεθυλομάδες) και προστίθενται στο DNA με μια διαδικασία που ονομάζεται μεθυλίωση. Είναι ένα παράδειγμα του «επιγονιδιώματος», δηλαδή χαρακτηριστικών του DNA που αλλάζουν τη δραστηριότητα των γονιδίων χωρίς όμως να αλλάζουν τον γενετικό κώδικα. Τα μοτίβα μεθυλίωσης μπορούν να χρησιμοποιηθούν ώστε να γίνει μια εκτίμηση της «βιολογικής ηλικίας» ενός ανθρώπου, η οποία αποτελεί έναν καλύτερο δείκτη πρόβλεψης διαφόρων προβλημάτων υγείας σε σχέση με τη συμβατική «χρονολογική ηλικία», καθώς το στρες που έχει υποστεί ο οργανισμός του καθενός, διαφέρει σημαντικά με αποτέλεσμα η βιολογική ηλικία να μην συμβαδίζει απαραίτητα με τη χρονολογική. 
 
Σύμφωνα με τη συγκεκριμένη έρευνα, την πιο αποτελεσματική επαναφορά του οργανισμού μετά τη γέννα, σύμφωνα με τα πρότυπα της «βιολογικής ηλικίας», είχαν όσες γυναίκες μετρήθηκαν με κανονικό δείκτη μάζας σώματος και θήλαζαν.
 
Δημοσιευμένη Έρευνα: https://doi.org/10.1016/j.cmet.2024.02.016
 
Περισσότερα για τις εξελίξεις στην Επιστήμη και την Τεχνολογία τόσο στο άμεσο αλλά και στο βαθύ μέλλον, στον τόμο ΙΙΙ του έργου «Τα φυσικά φαινόμενα», τον οποίο μπορείτε να αποκτήσετε από τη σελίδα μας με έκπτωση και μηδενικά έξοδα αποστολής με ένα μήνυμα! Ρωτήστε μας!
 

 

Κυριακή 21 Απριλίου 2024

Οι διακυμάνσεις του μαγνητικού πεδίου της Γης

Πόσα γνωρίζουμε για το μαγνητικό πεδίο της Γης; Η ύπαρξη του αγώγιμου σιδήρου σε υγρή μορφή στο εσωτερικό του πλανήτη μας και η περιστροφική και αδιάκοπη κίνησή του, δημιουργεί ισχυρό ηλεκτρικό ρεύμα το οποίο δημιουργεί με τη σειρά του το γήινο μαγνητικό πεδίο που μας προστατεύει από τον ηλιακό άνεμο (ροές ηλεκτρικά φορτισμένων σωματιδίων – κυρίως ηλεκτρόνια και πρωτόνια – που εκτοξεύονται από την ανώτερη ατμόσφαιρα του άστρου μας). Ωστόσο, δεν γνωρίζουμε πολλά για τις φαινομενικά ακανόνιστες διακυμάνσεις αυτού του πεδίου.


Προς τούτο, ένα εγχείρημα της ESA που ξεκίνησε το 2013, με όνομα “Earth Explorer Swarm Mission”, αποτελείται από ένα «σμήνος» τριών ίδιων δορυφόρων που συλλέγουν δεδομένα για το γήινο μαγνητικό πεδίο καθημερινά. Οι πιο αργές διακυμάνσεις του μαγνητικού πεδίου, λαμβάνουν χώρα εντός δεκαετιών, επομένως η αποστολή θα χρειαζόταν τουλάχιστον μια δεκαετία δεδομένων για να μπορέσει να βγει ένα πρώτο συμπέρασμα για τη συμπεριφορά του. Τα δεδομένα από τους δορυφόρους χρησιμοποιήθηκαν για την κατασκευή λεπτομερών χαρτών του πεδίου και των μεταβολών του για μια δεκαετία. Στη συνέχεια, οι ερευνητές προσάρμοσαν αυτά τα δεδομένα σε ένα υπολογιστικό μοντέλο, ώστε να διερευνήσουν τη συμπεριφορά του αγώγιμου ρευστού σιδήρου (που θα παρήγαγε το αντίστοιχο πεδίο που παρατηρούμε) στο εσωτερικό της Γης.


Ένα από τα ενδιαφέροντα ευρήματα της έρευνας είναι και η ύπαρξη αυξημένης ταχύτητας του αγώγιμου σιδήρου, κάτω από τον Βερίγγειο πορθμό. Αν και μια τυπική ταχύτητα για τη ροή του ρευστού είναι γύρω στα 15 km/έτος (περίπου όση ενός σαλιγκαριού), στη συγκεκριμένη περιοχή είναι σχεδόν η τριπλάσια. Επίσης, έχουν παρατηρηθεί περιστασιακές διαταραχές στο γήινο μαγνητικό πεδίο, οι οποίες συνδέονται με παροδικά αυξημένη ανωμεταφορά ρευστού σιδήρου από τον πυρήνα της Γης προς τα ανώτερα στρώματα. Αυτές οι διαταραχές είναι ζωτικής σημασίας για την πρόβλεψη του τρόπου με τον οποίο μεταβάλλεται το μαγνητικό πεδίο της Γης, και έτσι η κατανόηση του αιτίου τους μπορεί να βοηθήσει στην καλύτερη πρόβλεψη των μελλοντικών διακυμάνσεων του πεδίου. Τα μελλοντικά δεδομένα του συνεχιζόμενου εγχειρήματος αναμένονται με ιδιαίτερο ενδιαφέρον.


Δημοσιευμένη Έρευνα: https://www.nature.com/articles/s43017-023-00425-w 


Περισσότερα: https://earth.esa.int/.../ten-years-of-swarm-data-help... 


Μάθετε περισσότερα για το πώς δημιουργείται το μαγνητικό πεδίο της Γης, όπως και για πολλά άλλα σπάνια ή/και εντυπωσιακά φυσικά φαινόμενα (πολλά από αυτά άγνωστα στο ευρύ κοινό), στον τόμο Ι του έργου «Τα φυσικά φαινόμενα» (εκδόσεις «Οσελότος») που μπορείτε να αποκτήσετε και από τη σελίδα μας με έκπτωση και μηδενικά έξοδα αποστολής με ένα μήνυμα! Ρωτήστε μας!


 

Σάββατο 20 Απριλίου 2024

Έξυπνα Granulobots

Ερευνητές από το παν/μιο του Σικάγο αλλά και του τεχνολογικού ινστιτούτου του Ιλινόι, σε δημοσίευσή τους στο επιστημονικό περιοδικό “Science Robotics” στις 24/1, παρουσίασαν τα “Granulobots” που αποτελούν υποσυστήματα που μοιάζουν με τροχούς και μπορούν να συνδυαστούν μεταξύ τους σε μεγαλύτερα συστήματα. Αυτά τα μέρη μπορούν να ενώνονται μεταξύ τους ή να διαχωρίζονται με τέτοιο τρόπο, ώστε το σύνολό τους να μπορεί να αλλάζει σχήμα ανάλογα με το περιβάλλον του για να μπορεί να κινείται και να προσπερνά εμπόδια. 

 
Οι μικροί τροχοί μπορούν να συνδέονται μαγνητικά μεταξύ τους ώστε να συσσωματώνονται σε μεγαλύτερα συστήματα, τμήμα των οποίων μπορεί να χρησιμοποιείται για την μετακίνησή τους προς κάθε κατεύθυνση (εικόνα Α). Επίσης με την εφαρμογή ροπής μεταξύ τους, τα υποσυστήματα (οι μικρότεροι τροχοί – τα “Granulobots”) μπορούν να κινηθούν με τέτοιον τρόπο, ώστε να μεταβληθεί το σχήμα του συστήματος (εικόνα Β). Αν η ροπή που ασκείται μεταξύ κάποιων υποσυστημάτων ξεπερνά την ελκτική μαγνητική δύναμη μεταξύ τους, τότε γίνεται διαχωρισμός με αποτέλεσμα δυο διαφορετικά αυτόνομα ρομποτικά συστήματα, τα οποία έχουν τη δυνατότητα να επανενωθούν αργότερα αν χρειαστεί (εικόνα C).
 
Οι ερευνητές του συγκεκριμένου εγχειρήματος προσπαθούν να δημιουργήσουν ένα ρομπότ που απαρτίζεται από μικρότερα μέρη – ενότητες και παρουσιάζει «έξυπνη» συμπεριφορά με απλό τρόπο, μεταβάλλοντας το σχήμα του με τρόπο βασισμένο αποκλειστικά σε φυσικές αρχές και όχι σε μηχανική μάθηση και περίπλοκους υπολογισμούς ή ασύρματα δεχόμενα εντολές από απομακρυσμένα κέντρα ελέγχου όπως έχουμε δει σε άλλες περιπτώσεις. Το συγκεκριμένο ρομποτικό σύστημα μπορεί να ξεπερνά εμπόδια, να αυτό-οργανώνεται ώστε να κινείται σε γλιστερές επιφάνειες ή να έρπει σε τραχιές επιφάνειες. Ένα τέτοιο εγχείρημα θα έχει σημαντικό πλεονέκτημα και ως προς την κατανάλωση ενέργειας. 
 
Δημοσιευμένη Έρευνα: https://www.science.org/doi/10.1126/scirobotics.adh4130
 
Φωτογραφία, από την παραπάνω έρευνα (Baudouin Saintyves – ο κύριος ερευνητής).
 
Περισσότερα για τις εξελίξεις στην Επιστήμη και την Τεχνολογία τόσο στο άμεσο αλλά και στο βαθύ μέλλον, θα βρείτε στον τόμο ΙΙΙ του έργου «Τα φυσικά φαινόμενα» (εκδόσεις «Οσελότος»), τον οποίο μπορείτε να αποκτήσετε από τη σελίδα μας με έκπτωση και μηδενικά έξοδα αποστολής με ένα μήνυμα! Ρωτήστε μας!
 

 

Παρασκευή 19 Απριλίου 2024

Αξιόνια και συγχώνευση αστέρων νετρονίων

Το ιδιαίτερα βίαιο αστροφυσικό περιβάλλον που απαντάται σε μια συγχώνευση δυο αστέρων νετρονίων, θα μπορούσε να μας βοηθήσει στην αναζήτηση της ονομαζόμενης «σκοτεινής ύλης». Η «σκοτεινή ύλη» αποτελεί μια υποθετική (για την ώρα) μορφή ύλης. Βαρυτικά φαινόμενα (π.χ. στην δημιουργία και εξέλιξη των γαλαξιών, στους βαρυτικούς φακούς, κ.α.) που δεν μπορούν να εξηγηθούν από την υπάρχουσα «συμβατική» ύλη που βλέπουμε, μας ωθούν στην υπόθεση ύπαρξης επιπλέον ύλης η οποία θα εξηγούσε τις παρατηρήσεις μας. Αυτήν την αποκαλούμε «σκοτεινή ύλη» καθώς φαίνεται να μην αλληλεπιδρά με το φως και το ηλεκτρομαγνητικό πεδίο. 

 
Η «συμβατική» ύλη που αποτελείται από ηλεκτρόνια, πρωτόνια και νετρόνια, αποτελεί μόλις το 15% της συνολικής μάζας του Σύμπαντος, με το υπόλοιπο 85% να αποτελείται από την υποθετική «σκοτεινή ύλη», κάτι που κάνει επιτακτικό να βρούμε από τι αποτελείται και περί τίνος πρόκειται. Ένα από τα υποψήφια σωματίδια της «σκοτεινής ύλης», θα μπορούσε να είναι το αξιόνιο. Τα αξιόνια είναι υποθετικά σωματίδια, καθώς δεν έχουν ανιχνευτεί ακόμη, και εμφανίζονται σε πολλά «εκτεταμένα» φυσικά μοντέλα που επιχειρούν να εξηγήσουν τον Κόσμο μας, πέρα από το “Standard Model”, δηλαδή το Καθιερωμένο Μοντέλο που αποτελεί την καλύτερη περιγραφή της Φύσης (των στοιχειωδών σωματιδίων και των αλληλεπιδράσεών τους) που διαθέτουμε ως σήμερα.
 
Προς αυτήν την κατεύθυνση βοηθά και μια συγχώνευση αστέρων νετρονίων που συνέβη 130 εκατομμύρια έτη φωτός μακριά από τη Γη και έχει την ονομασία GW170817. Σε έρευνα που δημοσιεύτηκε στις 5/3 στο επιστημονικό περιοδικό “Physical Review Letters”, οι ερευνητές χρησιμοποιούν τις παρατηρήσεις από αυτή τη συγχώνευση για να θέσουν όρια στα χαρακτηριστικά που αναμένεται να έχουν τα αξιόνια. Οι ερευνητές θεωρούν ότι υπάρχει μια μικρή χρονική περίοδος κατά τη συγχώνευση των αστέρων νετρονίων, η οποία θα μπορούσε να είναι ιδανική για τη δημιουργία αξιονίων. Στη συνέχεια αναμένεται μετατροπή των αξιονίων σε διάφορα άλλα σωματίδια και φωτόνια. Η ανίχνευση των συγκεκριμένων φωτονίων θα μπορούσε να γίνει από τηλεσκόπια ακτίνων γ (π.χ. το τηλεσκόπιο Fermi της NASA) και θα μπορούσε να είναι ένας τρόπος έμμεσης ανίχνευσης αξιονίων.
 
 
Σχήμα: Προσομοίωση συγχώνευσης αστέρων νετρονίων (https://flic.kr/p/9xQt2o - CC BY)
 
Περισσότερα για την Αστροφυσική και την Κοσμολογία αλλά και τις εξελίξεις στην Επιστήμη και την Τεχνολογία τόσο στο άμεσο αλλά και στο βαθύ μέλλον, στους τόμους ΙΙ και ΙΙΙ του έργου «Τα φυσικά φαινόμενα» (εκδόσεις «Οσελότος»), τους οποίους μπορείτε να αποκτήσετε από τη σελίδα μας με έκπτωση και μηδενικά έξοδα αποστολής με ένα μήνυμα! Ρωτήστε μας!
 

 

Κυριακή 14 Απριλίου 2024

Οι λεπτομέρειες του υπολείμματος του υπερκαινοφανούς των Ιστίων

Την πιο λεπτομερή φωτογραφία του υπολείμματος του υπερκαινοφανούς των Ιστίων (Vela supernova remnant), έδωσαν πριν λίγες μέρες στη δημοσιότητα οι αστρονόμοι του παρατηρητηρίου Cerro Tololo στη Χιλή. Η έκρηξη του άστρου που προκάλεσε το συγκεκριμένο υπόλειμμα, συνέβη περίπου 11000 έτη πριν το σήμερα, έχει έκταση 100 ετών φωτός και βρίσκεται σε απόσταση 800 ετών φωτός από εμάς. 

 
Το συγκεκριμένο υπόλειμμα υπερκαινοφανούς έχει μεγάλη αστρονομική σημασία, καθώς μας δίνει πολύτιμες πληροφορίες για τα τελευταία στάδια της ανάπτυξης ενός τέτοιου υπολείμματος και τον διασκορπισμό του υλικού που εκτοξεύτηκε από την έκρηξη, στον διαστρικό χώρο αλληλεπιδρώντας με το διαστρικό μέσο. Αυτές οι τελευταίες αλληλεπιδράσεις δημιουργούν όλα αυτά τα λεπτομερή χαρακτηριστικά που βλέπουμε στη φωτογραφία.
 
Οι αστρονόμοι στο φάσμα από το συγκεκριμένο υπόλειμμα, έχουν δει γραμμές απορρόφησης από στοιχεία όπως ασβέστιο, άνθρακα, χαλκό, γερμάνιο, κρυπτό, μαγνήσιο, νικέλιο, οξυγόνο και πυρίτιο, με πολλά από αυτά να είναι ιονισμένα ή και διπλά ιονισμένα (στοιχεία που έχουν απολέσει 2 ηλεκτρόνια). Αυτά τα βαριά στοιχεία έχουν δημιουργηθεί είτε μέσω θερμοπυρηνικής σύντηξης στον πυρήνα του άστρου που εξερράγη είτε χάρη στην τεράστια ενέργεια που απελευθερώθηκε κατά την έκρηξη του υπερκαινοφανούς. 
 
Αυτό που απέμεινε μετά την έκρηξη, πέρα από το υπόλειμμα του υπερκαινοφανούς, είναι ο «γυμνός» πυρήνας του άστρου. Ένα ασύλληπτα πυκνό σφαιρικό αντικείμενο με έκταση μόλις μερικών χιλιομέτρων, το οποίο αποκαλείται «αστέρας νετρονίων». Επειδή περιστρέφεται πολλές φορές το δευτερόλεπτο, εκπέμποντας ακτινοβολία από τους μαγνητικούς του πόλους σαν «φάρος» (διότι βλέπουμε αυτήν την ακτινοβολία, κάθε στιγμή που η περιοχή που εκπέμπει την ακτινοβολία, κατά την περιστροφή του άστρου, περνά και από τα τηλεσκόπιά μας – ακριβώς όπως ένας φάρος που μας φωτίζει κάθε φορά που ο προβολέας του περνά από την ευθεία παρατήρησής μας), ονομάζεται πάλσαρ (pulsar). Ο πάλσαρ Vela, περιστρέφεται γύρω από τον άξονά του 11 φορές το δευτερόλεπτο.
 
Ένα ακόμη χαρακτηριστικό είναι το «νεφέλωμα ανέμου πάλσαρ», το οποίο βρίσκεται μέσα στο υπόλειμμα του υπερκαινοφανούς και περιβάλλει τον πάλσαρ. Αυτό το νεφέλωμα δημιουργείται από τα ηλεκτρικά φορτισμένα σωματίδια που φεύγουν από τον πάλσαρ και συγκρούονται αλληλεπιδρώντας με το υλικό που έχει εκτινάξει ο (πρώην) αστέρας με την έκρηξή του στον περίγυρο όπως και με το γενικότερο διαστρικό υλικό.
 
Credit: CTIO / NOIRLab / DOE / NSF / AURA - Image Processing: T.A. Rector (University of Alaska Anchorage/NSF’s NOIRLab), M. Zamani & D. de Martin (NSF’s NOIRLab)
 
Περισσότερα για την Αστρονομία και την Αστροφυσική, τις μαύρες τρύπες, τους αστέρες νετρονίων, τους λευκούς και τους καφέ νάνους, τους ερυθρούς γίγαντες, τα νεφελώματα, την αστρική εξέλιξη και την πυρηνοσύνθεση, αλλά και πολλά άλλα θα βρείτε στον τόμο ΙΙ του έργου «Τα φυσικά φαινόμενα» (εκδόσεις «Οσελότος»), τον οποίο μπορείτε να αποκτήσετε από τη σελίδα μας με έκπτωση και μηδενικά έξοδα αποστολής με ένα μήνυμα! Ρωτήστε μας!
 

 

Σάββατο 13 Απριλίου 2024

Βάδιση και έγκαιρη διάγνωση Alzheimer

Η πρώιμη και ακριβής διάγνωση νόσων όπως το Alzheimer, αποτελεί ακόμη και σήμερα μια πρόκληση, λόγω των πολλαπλών εξετάσεων αλλά και του κόστους και του χρόνου που αυτές απαιτούν. Ωστόσο, μία ερευνητική ομάδα από το Florida Atlantic University, προτείνει μια φθηνή, απλή, μη-επεμβατική μέθοδο που αναλύει υπολογιστικά συγκεκριμένα χαρακτηριστικά στη βάδιση του υποκειμένου, ώστε να ανιχνεύσει εγκαίρως σημάδια γνωστικής εξασθένησης που συνδέονται και με την κινητική κατάσταση και υποδηλώνουν πιθανή μελλοντική εκδήλωση ορισμένων νευροεκφυλιστικών ασθενειών όπως η Alzheimer. Η έρευνά τους δημοσιεύτηκε στις 15/3 στο επιστημονικό περιοδικό “Journal of Alzheimer's Disease Reports”.

 
Πιο συγκεκριμένα, η ερευνητική ομάδα έκανε μια απλή τροποποίηση στη συνήθη πρακτική και ζητούσε από την ομάδα των εξεταζόμενων να βαδίσουν σε καμπύλη και όχι σε ευθεία γραμμή. Η βάδιση σε καμπύλη, αποτελεί πιο περίπλοκη άσκηση για τον εγκέφαλο σε σχέση με τη βάδιση σε ευθεία. Πράγματι, αυτή η αλλαγή οδήγησε σε σημαντικές μεταβολές σε διάφορους ενδεικτικούς δείκτες βάδισης που χρησιμοποίησε η ομάδα για να συμπεράνει την κατάσταση των εξεταζόμενων, μετά από υπολογιστική ανάλυση της κίνησής τους. Με αυτόν τον τρόπο, «αποκαλύφθηκε» εγκαίρως η ήπια γνωστική εξασθένηση σε ορισμένους εξεταζόμενους που, με την ευθεία βάδιση δεν θα είχε διαγνωστεί τόσο νωρίς. Η πρακτική αυτή μπορεί να χρησιμοποιηθεί συμπληρωματικά μαζί με άλλες μεθόδους έγκαιρης ανίχνευσης ήπιας γνωστικής εξασθένησης.
 
Δημοσιευμένη Έρευνα: https://content.iospress.com/.../journal-of.../adr230149
 
Περισσότερα για τις εξελίξεις στην Επιστήμη και την Τεχνολογία τόσο στο άμεσο αλλά και στο βαθύ μέλλον, στον τόμο ΙΙΙ του έργου «Τα φυσικά φαινόμενα» (εκδόσεις «Οσελότος»), τον οποίο μπορείτε να αποκτήσετε από τη σελίδα μας με έκπτωση και μηδενικά έξοδα αποστολής με ένα μήνυμα! Ρωτήστε μας!
 

 

Παρασκευή 12 Απριλίου 2024

Τρομακτικό βίντεο με κατολίσθηση μετά από τον μεγάλο σεισμό στην Ταϊβάν

Θα μπορούσε να είναι σκηνικό από ταινία. Είναι το βίντεο από κάμερα αυτοκινήτου που βρίσκεται στην Ταϊβάν, την ώρα του σεισμού των 7,4 R στις 3/4 το πρωί. Η απόκρημνη πλαγιά στα δεξιά επιφύλασσε πολύ δυσάρεστες εκπλήξεις για τους οδηγούς, οι οποίοι ωστόσο αντιλήφθηκαν τον ισχυρό σεισμό εγκαίρως και φαίνεται να κατάφεραν να αποφύγουν τα χειρότερα (δεν υπήρξε αναφορά για τραυματισμούς εδώ).

 
Περισσότερα για τους σεισμούς, τα ηφαίστεια, όπως και για πολλά άλλα εντυπωσιακά ή/και άγνωστα στο ευρύ κοινό φυσικά φαινόμενα, στον τόμο Ι του έργου «Τα φυσικά φαινόμενα» (εκδόσεις «Οσελότος»), τον οποίο μπορείτε να αποκτήσετε από τη σελίδα μας με έκπτωση και μηδενικά έξοδα αποστολής με ένα μήνυμα! Ρωτήστε μας!

Πέμπτη 11 Απριλίου 2024

ΜΕΓΑΛΗ ΠΡΟΣΦΟΡΑ! ΩΣ 29/4/2024

 Μεγάλη προσφορά από τη σελίδα μας! Τα βιβλία μας που φιλοδοξούν να προσφέρουν γνώση σε όλους για κάθε συναρπαστικό, γνωστό ή άγνωστο φαινόμενο γύρω μας, αλλά και τα φοιτητικά μας βοηθήματα, τώρα και ως τις 29/4, σε ιδιαίτερα χαμηλές τιμές και μηδενικά έξοδα αποστολής! Εκμεταλλευτείτε την ευκαιρία και κάντε ένα δώρο γνώσης σε εσάς και όσους αγαπάτε! 


 

Κυριακή 7 Απριλίου 2024

Χρήση κινητού τηλεφώνου και καρκίνος δεν συσχετίζονται

Τελικά υπάρχει κίνδυνος ανάπτυξης καρκίνου (π.χ. στον εγκέφαλο) από την υπέρμετρη χρήση κινητού τηλεφώνου; Αν και όσες μεγάλες και σοβαρές έρευνες είχαν γίνει μέχρι σήμερα, απαντούσαν αρνητικά, έρχεται και μία μεγάλη διεθνής έρευνα, η οποία ξεκίνησε από το ινστιτούτο Karolinska και το Imperial College, η οποία επίσης καταλήγει στο συμπέρασμα ότι όσοι χρησιμοποιούν το κινητό τους συστηματικά πολύ περισσότερο από τον μέσο όρο, δεν έχουν υψηλότερο ρίσκο ανάπτυξης κάποιας μορφής καρκίνου στον εγκέφαλο. Η έρευνα δημοσιεύτηκε πριν λίγες μέρες στο επιστημονικό περιοδικό “Environment International”.

 
Πιο αναλυτικά, στη συγκεκριμένη έρευνα (με το όνομα “COSMOS” - Cohort Study on Mobile Phones) εξετάστηκαν και παρακολουθήθηκαν περισσότεροι από 260000 άνθρωποι (ενήλικες από Αγγλία, Δανία, Φινλανδία, Σουηδία, Ολλανδία) για ως και 15 έτη. Από το δείγμα που εξετάστηκε, το 10% των ανθρώπων που χρησιμοποιούσαν πάρα πολύ το κινητό τους, δεν παρουσίασε υψηλότερη πιθανότητα εμφάνισης καρκίνου σε σχέση με εκείνο το τμήμα των ανθρώπων που το χρησιμοποιούσαν πολύ λιγότερο. 
 
Στην παρούσα έρευνα, όλα τα υποκείμενα δεν είχαν καρκίνο όταν ξεκίνησε η έρευνα. Παλαιότερες έρευνες, είχαν μεθοδολογικά σφάλματα (π.χ. είχαν προσμετρηθεί άνθρωποι που είχαν ήδη καρκίνο πριν την έναρξη της έρευνας). Το IARC (κλάδος του WHO, δηλαδή του ΠΟΥ – Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας), είχε κατατάξει τις ραδιοσυχνότητες ως «πιθανώς καρκινογόνες» (αν και δεν υπάρχει λόγος ανησυχίας, καθώς εκεί κατατάσσεται π.χ. και ο καφές, ο ΠΟΥ τονίζει με αυτόν τον τρόπο την ανάγκη να υπάρξουν έρευνες για να δοθεί μια οριστική απάντηση σχετικά με αυτά τα θέματα). Η συγκεκριμένη έρευνα δίνει οριστική απάντηση. Οι έρευνες ωστόσο δεν σταματούν, καθώς στον τηλεπικοινωνιακό κλάδο ενσωματώνονται νέες τεχνολογίες διαρκώς.
 
Να θυμίσουμε εδώ πως οι ραδιοσυχνότητες δεν αποτελούν ιονίζουσα ακτινοβολία (όπως οι υπεριώδεις, οι ακτίνες Χ και γ). Επομένως δεν μπορούν να προκαλέσουν επιβλαβείς ιονισμούς στον οργανισμό μας. Δυστυχώς και στη χώρα μας, πολλοί συμπολίτες μας έπεσαν θύματα ανθρώπων με υπερβολικά μεγάλη προβολή αλλά και με περιορισμένο επιστημονικό υπόβαθρο ή/και αλλότριους σκοπούς. Δεν έχει περάσει πολύς καιρός από εκείνες τις διαφημίσεις που πουλούσαν δήθεν «αντικαρκινικές» θήκες για τα κινητά σε τιμές… χρυσού, εκμεταλλευόμενες την έλλειψη κοινής λογικής και βασικών αρχών Φυσικής από το ευρύ κοινό.
 
Δημοσιευμένη Έρευνα: https://doi.org/10.1016/j.envint.2024.108552
 
Περισσότερα για τα κινητά και την ηλεκτρομαγνητική ακτινοβολία, όπως και τον τρόπο λειτουργίας τους, θα βρείτε στον τόμο ΙΙ του έργου «Τα φυσικά φαινόμενα» (εκδόσεις «Οσελότος»), τον οποίο μπορείτε να αποκτήσετε από τη σελίδα μας με έκπτωση και μηδενικά έξοδα αποστολής με ένα μήνυμα! Ρωτήστε μας!
 

 

Σάββατο 6 Απριλίου 2024

Θέαμα οπτικών φαινομένων στην Αλαμπάμα

Εντυπωσιακό θέαμα ατμοσφαιρικών οπτικών φαινομένων καταγράφηκε στις 12/3 στο Baldwin County, στην Αλαμπάμα των νότιων ΗΠΑ. Ο μικρός πολύχρωμος κύκλος χαμηλά, κοντά στον Ήλιο, είναι η γνωστή ηλιακή άλως των 22 μοιρών (καθώς κάθε σημείο της έχει γωνιακή απόσταση 22 μοιρών από τον Ήλιο, ως προς τον παρατηρητή), ενώ ο μεγαλύτερος λευκός κύκλος, καλύπτει τον ουρανό του παρατηρητή και ονομάζεται παρηλιακός κύκλος.

 
Τα φαινόμενα αυτά δημιουργούνται από τους παγοκρυστάλλους των νεφών. Αυτοί δρουν ως μικροσκοπικά πρίσματα διαθλώντας το ηλιακό φως. Το φως που πέφτει σε αυτούς, σε συνδυασμό με το διαφορετικό σχήμα του καθενός, το πλήθος τους, την καθαρότητά τους και τις διαφορετικές γωνίες εισόδου του φωτός στους παγοκρυστάλλους, οδηγούν σε αυτό το υπερθέαμα. Αλλαγές στις παραπάνω ποιοτικές και ποσοτικές παραμέτρους, οδηγούν και σε διαφορετικά είδη και αριθμούς οπτικών φαινομένων που παρατηρούμε σε κάθε περίπτωση.
 
Όσοι έχετε τον τόμο Ι από «Τα φυσικά φαινόμενα» (εκδόσεις «Οσελότος»), τότε με τους χάρτες αναγνώρισης των οπτικών φαινομένων στις σελίδες 81 και 82, θα μπορείτε να αναγνωρίσετε αυτά αλλά και κάθε άλλο αντίστοιχο φαινόμενο που μπορεί να δείτε! 
 
Στον τόμο Ι του έργου «Τα φυσικά φαινόμενα» (εκδόσεις «Οσελότος»), μπορείτε να δείτε φωτογραφίες με διάφορα εντυπωσιακά ή και άγνωστα, στο ευρύ κοινό, φυσικά φαινόμενα, από την Ελλάδα και το εξωτερικό, με λεπτομερείς εξηγήσεις και σχήματα για το πώς δημιουργούνται αλλά και πώς να τα αναζητάτε. Αποκτήστε τον από τη σελίδα μας με έκπτωση και μηδενικά έξοδα αποστολής, με ένα μήνυμα! Ρωτήστε μας!
 


 

Παρασκευή 5 Απριλίου 2024

Distrail στο San Fransisco

Στις αρχές Μαρτίου, αεροπλάνο που απογειώθηκε από το διεθνές αεροδρόμιο του San Fransisco στις ΗΠΑ, πέρασε μέσα από νέφος δημιουργώντας ένα ίχνος «αντί-συμπύκνωσης» (distrail στα Αγγλικά, το αντίθετο από το γνωστό contrail που είναι το ίχνος συμπύκνωσης που αφήνουν τα αεροπλάνα πίσω τους υπό κατάλληλες μετεωρολογικές συνθήκες στο ύψος πτήσης). 

 
Το αεροπλάνο, περνώντας μέσα από ένα λεπτό στρωματόμορφο νέφος όπως αυτό στη φωτογραφία, δημιουργεί έναν διάδρομο καθαρό, χωρίς νέφη, με την ίδια λογική με αυτή που έχουμε δει στην περίπτωση του «νέφους – οπή» (fallstreak hole) είτε μέσω εξάτμισης των σταγονιδίων είτε μέσω ψύξης (με αποτέλεσμα τα υπέρψυχρα σταγονίδια του νέφους να παγώσουν και να κατακρημνιστούν εγκαταλείποντας το νέφος και αφήνοντας πίσω τους ένα κενό σε σχήμα πεπλατυσμένης γραμμής). Ο φωτογράφος, με το αυτοκίνητό του, έτυχε να είναι στη σωστή θέση τη σωστή στιγμή, απαθανατίζοντας αυτό το φαινόμενο.
 
Πηγή: Tony Dunn - https://twitter.com/tony873004
 
Στον τόμο Ι του έργου «Τα φυσικά φαινόμενα» (εκδόσεις «Οσελότος»), μπορείτε να δείτε φωτογραφίες με διάφορα εντυπωσιακά ή και άγνωστα, στο ευρύ κοινό, φυσικά φαινόμενα, από την Ελλάδα και το εξωτερικό, με λεπτομερείς εξηγήσεις και σχήματα για το πώς δημιουργούνται αλλά και πώς να τα αναζητάτε. Αποκτήστε τον από τη σελίδα μας με έκπτωση και μηδενικά έξοδα αποστολής, με ένα μήνυμα! Ρωτήστε μας!
 

 

Κυριακή 31 Μαρτίου 2024

Κεραυνός χτυπά αεροπλάνο κατά την απογείωση στον Καναδά

Σε αυτό το βίντεο κεραυνός χτυπά αεροπλάνο Boeing 777 της “Air Canada”, κατά την απογείωσή του από το Vancouver του Καναδά στις αρχές Μαρτίου. Το βίντεο προήλθε από φωτογράφο αεροπλάνων ο οποίος, τελικά, εκτός από την απογείωση του 777 συνέλαβε και αυτήν την εντυπωσιακή στιγμή. 

 
Τόσο το αεροπλάνο όσο και οι επιβάτες δεν κινδυνεύουν από τους κεραυνούς. Το ίδιο και για το αυτοκίνητο, αλλά και οποιαδήποτε κατασκευή με αγώγιμο περίβλημα (συνιστά κλωβό Faraday, όπως έχουμε δει και σε παλαιότερες αναρτήσεις μας). Το βίντεο λοιπόν μπορεί να είναι τρομακτικό, αλλά δεν υπάρχει κίνδυνος. Το αεροπλάνο συνέχισε κανονικά την πορεία του και έφτασε στον προγραμματισμένο προορισμό του. Οι κεραυνοί σε αεροπλάνα συμβαίνουν πιο συχνά από όσο νομίζουμε (κατά μέσο όρο 1-2 φορές το χρόνο ανά αεροπλάνο), αλλά ελάχιστες είναι οι φορές που έχει συλληφθεί μια τέτοια εντυπωσιακή στιγμή.
 

Σάββατο 30 Μαρτίου 2024

Όσοι συνεχίζουν να μαθαίνουν, γερνούν αργότερα και καλύτερα

Όσοι καταφέρνουν να προχωρήσουν στις σπουδές τους και επιλέγουν να μην σταματήσουν να μαθαίνουν, τότε συγκεντρώνουν μεγαλύτερες πιθανότητες να ζήσουν περισσότερο και καλύτερα. Αυτό είναι το συμπέρασμα στο οποίο κατέληξαν οι ερευνητές του Παν/μιου Columbia, χρησιμοποιώντας δεδομένα μιας διαχρονικής μελέτης (με το όνομα “Framingham Heart Study”) η οποία ξεκίνησε το 1948 και συνεχίζεται μέχρι και σήμερα, συγκεντρώνοντας έτσι δεδομένα από 3 γενιές. Η έρευνα δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό “JAMA Network Open” την 1η Μαρτίου. Η συγκεκριμένη έρευνα, είναι η πρώτη που συνδέει την εκπαίδευση με το ρυθμό γήρανσης και τη θνησιμότητα. 

 
Πιο συγκεκριμένα, χρησιμοποιώντας έναν εξειδικευμένο αλγόριθμο (γνωστό ως DunedinPACE, στον οποίο εισάγονται δεδομένα από εξειδικευμένες εξετάσεις αίματος, όπως και άλλου είδους ασκήσεις/εξετάσεις), αυτό που διαπιστώθηκε ήταν ότι 2 περαιτέρω χρόνια εκπαίδευσης αντιστοιχούν σε μειωμένο ρυθμό γήρανσης κατά 3%, κάτι που μεταφράζεται σε μείωση του κινδύνου θνησιμότητας κατά 10% σε σχέση με τον μέσο όρο.
 
 

 

Παρασκευή 29 Μαρτίου 2024

Fallstreak holes από το διάστημα

Η δορυφορική αυτή φωτογραφία ελήφθη στις 30/1 από τον δορυφόρο “Terra” της NASA καθώς βρισκόταν πάνω από τον κόλπο του Μεξικού, ενώ δεξιά φαίνεται η Florida. Σε αυτή τη φωτογραφία (περίπου στο κέντρο της) μπορούμε να διακρίνουμε αρκετά «σύννεφα-οπές» (fallstreak holes).

 
Αυτό το φαινόμενο παρατηρείται με νέφη που ανήκουν στην κατηγορία των υψισωρειτών ή θυσανοσωρειτών (Altocumulus ή Cirrocumulus) και δημιουργείται όταν υπάρξει κάποιο αίτιο (π.χ. πυρήνες συμπύκνωσης από τα αέρια διερχόμενου αεροπλάνου, αλλά και πρόσκαιρες μεταβολές στην πίεση τοπικά, λόγω του αεροδυναμικού σχήματος των πτερυγίων του, τα οποία προκαλούν απότομη αδιαβατική εκτόνωση και ψύξη κατά 20 βαθμούς Κελσίου περίπου), που θα οδηγήσει σταδιακά σε μαζική ψύξη τα υπέρψυχρα μικροσταγονίδια των νεφών τα οποία, ως τότε, ελλείψει πυρήνων συμπύκνωσης/παγοποίησης θα βρίσκονται ακόμη σε υγρή κατάσταση, παρόλο που η θερμοκρασία σε εκείνο το ύψος (μια ενδεικτική τιμή είναι γύρω στους -15 βαθμούς Κελσίου) είναι κάτω από το σημείο πήξης του νερού.
 
Από την στιγμή που θα παγώσει ένα υπέρψυχρο σταγονίδιο, ακολουθείται μια διαδικασία ντόμινο, από εκείνο και ακτινικά προς τα έξω. Στο εσωτερικό των κύκλων, διακρίνονται τα σωματίδια που έχουν μετατραπεί σε παγοκρυστάλλους και πλέον κατέρχονται δημιουργώντας μια «κουρτίνα» που, ενίοτε, μπορεί να είναι εντυπωσιακή (για όσους βλέπουν το φαινόμενο από κάτω, δηλαδή από το έδαφος). Πίσω τους αφήνουν ένα κενό στο στρώμα των νεφών, το οποίο διακρίνεται και σε αυτή τη δορυφορική φωτογραφία.
 
Πηγή: https://worldview.earthdata.nasa.gov/ (Βάλτε ως ημερομηνία την 30/1/2024 και εστιάστε στον Κόλπο του Μεξικού)
 
Στον τόμο Ι του έργου «Τα φυσικά φαινόμενα» (εκδόσεις «Οσελότος»), μπορείτε να δείτε φωτογραφίες με διάφορα εντυπωσιακά ή και άγνωστα, στο ευρύ κοινό, φυσικά φαινόμενα, από την Ελλάδα και το εξωτερικό, με λεπτομερείς εξηγήσεις και σχήματα για το πώς δημιουργούνται αλλά και πώς να τα αναζητάτε. Αποκτήστε τον από τη σελίδα μας με έκπτωση και μηδενικά έξοδα αποστολής, με ένα μήνυμα! Ρωτήστε μας!
 

 

Κυριακή 24 Μαρτίου 2024

Τουρίστες γλιτώνουν κεραυνοβόληση στο Grand Kanyon

Σε αυτό το βίντεο, δυο τουρίστες που βρίσκονται στο Grand Kanyon, στην Αριζόνα των ΗΠΑ, γλίτωσαν από τύχη την κεραυνοβόληση και το θάνατο, προφανώς εν αγνοία τους. Πολύς κόσμος δεν αντιλαμβάνεται τον κίνδυνο του να βρίσκεσαι ακάλυπτος σε ανοιχτό χώρο εν ώρα καταιγίδας. Αυτό αποτελεί μια ακόμη, εν δυνάμει θανατηφόρα, συνέπεια ενός κακού εκπαιδευτικού συστήματος που δεν προωθεί τη γνώση και την κριτική σκέψη, αλλά αυτό είναι ένα άλλο ζήτημα. Περισσότερα σχετικά με τους κινδύνους αλλά και τους τρόπους προφύλαξης κατά τη διάρκεια μιας καταιγίδας, μπορείτε να βρείτε εδώ: https://antisimvatikos.blogspot.com/2019/02/blog-post_3.html

 
Οι τουρίστες στο βίντεο, βρίσκονται εντός ισχυρού ηλεκτρικού πεδίου (ανάμεσα στο έδαφος και τη βάση της καταιγιδοφόρας νέφωσης) που έχει δημιουργηθεί από τη συσσώρευση επαρκώς μεγάλου στατικού ηλεκτρικού φορτίου. Η ένταση του πεδίου έχει πλησιάσει σε μια κρίσιμη τιμή και είναι αρκετά μεγάλη ώστε να προκαλεί ιονισμό στα μόρια του αέρα και μικροσπινθηρισμούς ιδιαίτερα σε γωνίες, άκρες και σχετικά πιο αιχμηρά αντικείμενα, όπου η πυκνότητα φορτίου (και κατά συνέπεια και το ηλεκτρικό πεδίο) είναι μεγαλύτερη. Σε αυτό οφείλεται και ο χαρακτηριστικός ήχος στο βίντεο (ανεβάστε την ένταση για να τον ακούσετε καθαρά – μοιάζει με τον «λευκό θόρυβο» των παλαιών τηλεοράσεων). 
 
Τα ομόσημα ηλεκτρικά φορτία έχουν «πλημμυρίσει» τον χώρο (και το σώμα της εικονιζόμενης κυρίας), και η ηλεκτρική άπωση μεταξύ τους συνεπάγεται άπωση και μεταξύ των τριχών. Για αυτό και οι τρίχες της κεφαλής έχουν σηκωθεί ψηλά. 
 
Περισσότερα για τους κεραυνούς, τα διάφορα είδη ηλεκτρικών εκκενώσεων στην κατώτερη αλλά και ανώτερη ατμόσφαιρα, και τις καταιγίδες, με φωτογραφίες και σχήματα, μπορείτε να βρείτε τόσο στον τόμο Ι του έργου «Τα φυσικά φαινόμενα» αλλά και στο βιβλίο «Παροδικά φωτεινά συμβάντα» (εκδόσεις «Οσελότος» και τα δυο), τα οποία μπορείτε να αποκτήσετε με έκπτωση και μηδενικά έξοδα αποστολής, από τη σελίδα μας, με ένα μήνυμα! Ρωτήστε μας!

Σάββατο 23 Μαρτίου 2024

Snowball Earth και μετεωρίτες

Η θεωρία της «Χιονόμπαλας Γης» (Snowball Earth) αναφέρει ότι παλιά υπήρξαν τουλάχιστον δυο περιπτώσεις στις οποίες η Γη καλύφθηκε σχεδόν τελείως (ως τον Ισημερινό) από πάγο. Αυτές, με βάση τα γεωλογικά ευρήματα, προέκυψαν 715 και 650 εκατομμύρια έτη πριν το σήμερα αντίστοιχα. Οι συγκεκριμένες περίοδοι αποτελούν αντικείμενο έρευνας, ωστόσο δεν έχει βρεθεί ακόμη το ακριβές αίτιο που τις προκάλεσε.

 
Στα αίτια που έχουν προταθεί για αυτές, είναι η κατά 6% ασθενέστερη εισερχόμενη ηλιακή ακτινοβολία τότε. Όμως δεν αποτελεί επαρκή εξήγηση καθώς η μειωμένη ακτινοβολία πιθανότατα αντισταθμιζόταν από αυξημένα επίπεδα ατμοσφαιρικού διοξειδίου του άνθρακα, ενώ δεν εξηγεί και την απουσία ανάλογων περιόδων παλαιότερα. Άλλες υποθέσεις περιστρέφονται γύρω από την παρουσία έντονης ηφαιστειακής δραστηριότητας ή τη δραματική μείωση «θερμοκηπιακών» αερίων μέσα από βιολογικές ή τεκτονικές αλλαγές, όμως δεν κρίνονται απολύτως ικανοποιητικές καθώς δεν εξηγούν επαρκώς πώς διαταράχθηκε τόσο αιφνίδια η σταθερότητα που επικρατούσε πριν και μετά από αυτές τις παγετώδεις περιόδους.
 
Σε έρευνα που δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό “Science” στις 9/2, χρησιμοποιώντας εξελιγμένες υπολογιστικές προσομοιώσεις, εξετάζεται η πιθανότητα μεγάλου μετεωρίτη (συγκρίσιμου με εκείνον του Chicxulub, ο οποίος αφάνισε τους δεινόσαυρους 65 εκατομμύρια έτη πριν το σήμερα) ως αιτίου που οδήγησε στις περιόδους της «Χιονόμπαλας Γης». Το συμπέρασμα της έρευνας είναι πως πρόκειται για έναν πιθανό μηχανισμό που θα μπορούσε να οδηγήσει σε μια τέτοια περίοδο, υπό την προϋπόθεση ότι το συμβάν λαμβάνει χώρα ενώ το κλίμα βρίσκεται σε σχετικά ψυχρή φάση. Επίσης, η πτώση του μετεωρίτη πιθανολογείται ότι συνέβη στην ξηρά (καθώς ένα αντίστοιχο συμβάν στη θάλασσα είναι μάλλον απίθανο να οδηγούσε σε τόσο εκτεταμένη παγοκάλυψη). 
 
Το γεγονός ότι δεν έχει βρεθεί ακόμη κρατήρας που να συνδέεται με ένα τέτοιο συμβάν, εξηγείται από τους ερευνητές με βάση το ότι η διάβρωση και η αποσάθρωση των πετρωμάτων θα εξαφάνιζε τα ίχνη του. Ακόμη και ο κρατήρας του μετεωρίτη Chicxulub που είναι ένα συμβάν πολύ μεταγενέστερο, χρειάστηκε πολλά χρόνια εντατικών ερευνών για να αποκαλυφθεί. Ένας πολλά υποσχόμενος τρόπος ανίχνευσης των υπολειμμάτων οποιουδήποτε πιθανού μετεωρίτη ανάλογου μεγέθους από εκείνη την εποχή, θα ήταν η χημική και πετρογραφική αναγνώριση ενός απομακρυσμένου (από το κέντρο του κρατήρα) στρώματος εκτόξευσης, παρόμοιου με οποιοδήποτε από τα αντίστοιχα πρώιμα στρώματα του Προτεροζωικού μεγααιώνα (η γεωλογική περίοδος από 2500 ως και 542 εκατομμύρια έτη πριν το σήμερα).
 
Δημοσιευμένη Έρευνα: https://www.science.org/doi/10.1126/sciadv.adk5489
 

 

Παρασκευή 22 Μαρτίου 2024

Αύξηση βροχοπτώσεων με χρήση μεγάλης έκτασης σκουρόχρωμων επιφανειών

Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα (ΗΑΕ), τα οποία βρίσκονται σε μια ιδιαίτερα ξηρή περιοχή του πλανήτη μας, βασίζονται σε καμπάνιες σποράς νεφών από αεροπλάνα και σε ακριβές εγκαταστάσεις αφαλάτωσης θαλασσινού νερού για να εξοικονομήσουν το πολύτιμο νερό που χρειάζονται. Ωστόσο, σε έρευνα που δημοσιεύτηκε στις 30/1 στο επιστημονικό περιοδικό “Earth System Dynamics”, μία νέα μέθοδος φαίνεται να μπαίνει δυναμικά «στο κάδρο» για πιθανή εφαρμογή στο άμεσο μέλλον.

 
Στην έρευνα γίνεται υπολογιστική προσομοίωση των συνεπειών που θα είχε η τοποθέτηση πολύ μεγάλης έκτασης σκουρόχρωμων επιφανειών (ABSs ή Artificial Black Surfaces), οι οποίες θα μπορούσαν να είναι και μέρος ενός δικτύου ηλιακών συλλεκτών. Εφόσον οι επιφάνειες απορροφούν το 95% της εισερχόμενης ακτινοβολίας και ξεπερνούν σε διάσταση τα 20 km (δηλαδή 20 x 20 = 400 τετραγωνικά χιλιόμετρα, όσο μια πόλη δηλαδή), τότε τα ανοδικά ρεύματα λόγω της θέρμανσης που θα δημιουργούν τοπικά, είναι ικανά μαζί με την εισερχόμενη από τον Περσικό κόλπο υγρασία, να αυξήσουν την ετήσια βροχόπτωση στην περιοχή αρκετά ώστε να εξασφαλιστεί νερό για 30000 ανθρώπους στην περιοχή.
 
Δημοσιευμένη Έρευνα: https://esd.copernicus.org/articles/15/109/2024/
 
Περισσότερα για τις εξελίξεις στην Επιστήμη και την Τεχνολογία τόσο στο άμεσο αλλά και στο βαθύ μέλλον, στον τόμο ΙΙΙ του έργου «Τα φυσικά φαινόμενα» (εκδόσεις «Οσελότος»), τον οποίο μπορείτε να αποκτήσετε από τη σελίδα μας με έκπτωση και μηδενικά έξοδα αποστολής με ένα μήνυμα! Ρωτήστε μας!
 

 

Κυριακή 17 Μαρτίου 2024

Οι νεφικές λωρίδες των ανεμογεννητριών

Αυτή η δορυφορική φωτογραφία από τον Sentinel 2 της ESA, ελήφθη στις 28/1 και απεικονίζει ένα θαλάσσιο αιολικό πάρκο στην ανατολική ακτή της Κίνας. Αυτό που παρατηρεί κάποιος αμέσως, είναι οι νεφικές λωρίδες πίσω από τις ανεμογεννήτριες. 

 
Έχουμε δει παρόμοιους νεφικούς σχηματισμούς που δημιουργούνται με φυσικό τρόπο, με ανάμειξη ξηρού και πολύ ψυχρού αέρα που διέρχεται πάνω από σχετικά θερμή υδάτινη επιφάνεια (π.χ. θάλασσα ή λίμνη). Κάτι αντίστοιχο συμβαίνει και εδώ. Τα πτερύγια των ανεμογεννητριών αναμειγνύουν τον θερμό και υγρό αέρα από την κατώτερη μεριά τους με τον ξηρό και ψυχρό αέρα στην ανώτερη. Έτσι, ο υγρός αέρας ψύχεται και συμπυκνώνεται σε ορατά νέφη τα οποία βλέπουμε εδώ.
 
Οι συνθήκες για τη δημιουργία αυτού του φαινομένου δεν προκύπτουν συχνά. Για παράδειγμα αν φυσάει αρκετά τότε η δημιουργούμενη νέφωση διαλύεται γρήγορα. Επίσης θα πρέπει να υπάρχει επαρκής διαφορά θερμοκρασίας και υγρασίας ανάμεσα στο κατώτερο και το ανώτερο επίπεδο, ώστε η ανάμειξη να οδηγεί στην συμπύκνωση του θερμότερου και υγρότερου αέρα. Ένα τυπικό ύψος για τις σημερινές ανεμογεννήτριες σε θαλάσσια πάρκα, είναι της τάξης των 100 μέτρων.
 
Φωτογραφία: Copernicus – Sentinel 2 – ESA