Τμήμα οριζόντιου τόξου σε contrail

Αυτή η φωτογραφία είναι από την πόλη Matsue της Ιαπωνίας το μεσημέρι στις 13/4. Σε αυτήν απεικονίζεται τμήμα οριζόντιου τόξου πάνω σε ίχνος συμπύκνωσης αεροπλάνου. Αυτό το ίχνος περιείχε τους απαραίτητους παγοκρυστάλλους στην κατάλληλη γωνία, ως προς τον ήλιο, για την εμφάνιση του συγκεκριμένου οπτικού φαινομένου.

 

Για να δημιουργηθεί το συγκεκριμένο ατμοσφαιρικό οπτικό φαινόμενο, οι ακτίνες του ήλιου θα πρέπει να εισέλθουν στους εξαγωνικούς παγοκρυστάλλους των νεφών (ή του ίχνους συμπύκνωσης που εκτελεί χρέη νέφους εδώ) με μεγάλη γωνία. Αυτό συμβαίνει όταν ο ήλιος βρίσκεται ψηλά στον ουρανό, άνω των 58 μοιρών σε σχέση με τον ορίζοντα του παρατηρητή. Υπό αυτές τις προϋποθέσεις, οριζόντιο τόξο μπορούμε να δούμε και στη χώρα μας από τα τέλη Απριλίου ως και τον Αύγουστο. 

 

Αυτό το οπτικό φαινόμενο, ξεχωρίζει από το γεγονός ότι έχει πολύ έντονα χρώματα (τα εντονότερα και εντυπωσιακότερα που θα δείτε σε οπτικό φαινόμενο), κάτι που προκαλείται από τη (διπλή) διάθλαση των ηλιακών ακτίνων από κάθετες, μεταξύ τους, πλευρές (την πλαϊνή και την κατώτερη) του παγοκρυστάλλου. Το οριζόντιο τόξο μπορεί να έχει σχετικά μεγάλο μήκος (εφόσον υπάρχουν νέφη) και παρουσιάζει μικρή καμπυλότητα (για αυτό λέγεται και οριζόντιο).

 

Πηγή: https://x.com/matryo_sika

 

Στον τόμο Ι του έργου «Τα φυσικά φαινόμενα» (εκδόσεις «Οσελότος»), μπορείτε να δείτε φωτογραφίες με αυτά και άλλα εντυπωσιακά, σπάνια αλλά και άγνωστα φαινόμενα, από την Ελλάδα και το εξωτερικό, με λεπτομερείς εξηγήσεις και σχήματα για το πώς δημιουργούνται αλλά και πώς να τα αναζητάτε. Αποκτήστε τον από τη σελίδα μας με έκπτωση και μηδενικά έξοδα αποστολής! Ρωτήστε μας!

 

 

Η αρχαία λίμνη του κρατήρα Jezero

Η επιφάνεια του Άρη κάποτε φιλοξενούσε τρεχούμενο νερό και ένα θερμότερο κλίμα σε σχέση με σήμερα. Αυτές οι αρχαίες αλληλεπιδράσεις μεταξύ νερού και εδάφους καταγράφονται στην εναπόθεση ανθρακικών αλάτων που βρίσκονται στην επιφάνεια του πλανήτη. 

 

Σε έρευνα που δημοσιεύθηκε στο “Science” στις 18/3, αναλύονται τα αποτελέσματα από την έρευνα σε μια τέτοια τοποθεσία σημαντικής εναπόθεσης ανθρακικού μαγνησίου, με το όνομα “Margin” κοντά στην εκροή αρχαίου ποταμού μέσα στον κρατήρα Jezero. Τα στοιχεία συγκεντρώθηκαν χάρη στο όργανο RIFMAX του “Perseverance” rover, με το οποίο έγιναν μετρήσεις και χαρτογραφήσεις κάτω από την επιφάνεια.

 

Τα δεδομένα της έρευνας οδηγούν στην αποκάλυψη «θαμμένων» ποταμών, οι περιοχές εκροής των οποίων έχουν υποστεί πολλαπλά επεισόδια διάβρωσης-εναπόθεσης. Η συγκεκριμένη έρευνα αναφέρεται στο δέλτα ενός ποταμού που εκτιμάται ότι υπήρχε στην τοποθεσία “Margin” του “Jezero” από 4,2 έως 3,7 δισεκατομμύρια χρόνια πριν.

 

Στο σχήμα που προέρχεται από την εν λόγω έρευνα, αναλύεται σε 4 εικόνες η ιστορία του συγκεκριμένου δέλτα του αρχαίου ποταμού. Αρχικά (1) υπήρχε προοδευτική εναπόθεση σε μορφή δέλτα στη λίμνη Jezero. Στη συνέχεια (2) η λίμνη σταδιακά οπισθοχώρησε και προέκυψε διάβρωση του εκτεθειμένου εδάφους. Αργότερα, η εναπόθεση συνεχίστηκε κάτω από την επιφάνεια (3). Τέλος, η συνεχιζόμενη διάβρωση έχει διαμορφώσει τη σύγχρονη τοπογραφία που είναι ορατή στις εικόνες HiRISE (όργανο του “Mars Reconnaissance Orbiter” που βρίσκεται σε τροχιά γύρω από τον Άρη) σήμερα (4).

 

Δημοσιευμένη Έρευνα: https://www.science.org/doi/10.1126/sciadv.adz6095

 

Στον τόμο ΙΙΙ του έργου μας «Τα φυσικά φαινόμενα» (εκδόσεις «Οσελότος»), μπορείτε να μάθετε για το μέλλον της διαστημικής εξερεύνησης, τις προκλήσεις και τα όρια αυτής και το πως μπορούν να ξεπεραστούν. Ανάμεσα σε άλλα, ο συναρπαστικός αυτός τόμος, η ναυαρχίδα της τριλογίας του έργου, πραγματεύεται το μέλλον της ανθρωπότητας, τα βιολογικά, τεχνολογικά, επιστημονικά και άλλα όρια, δίνοντας στον αναγνώστη πολλή τροφή για σκέψη σε πολλά θέματα! Αποκτήστε τον από τη σελίδα μας με έκπτωση και χωρίς έξοδα αποστολής, με ένα μήνυμα! Ρωτήστε μας!

 

 

 

Novaya Zemlya στην Καλιφόρνια

Οι οπτικές παραμορφώσεις που μπορεί να συμβούν, όταν υφίστανται οι κατάλληλες ατμοσφαιρικές συνθήκες, μπορούν να προσφέρουν ένα ιδιαίτερα εντυπωσιακό θέαμα στον παρατηρητή. Στη συγκεκριμένη φωτογραφία, βλέπουμε τον πολλαπλό ανώτερο αντικατοπτρισμό του ηλιακού δίσκου, καθώς αυτός έχει ήδη δύσει στις 17/3 στο Σαν Φρανσίσκο της Καλιφόρνιας. Οι ιδιαίτερες ατμοσφαιρικές συνθήκες κατέστησαν το φαινόμενο τόσο επίμονο που ο (παραμορφωμένος) ήλιος φαινόταν για τουλάχιστον ένα τέταρτο μετά την πραγματική του δύση.

 

Ο πολλαπλός ανώτερος αντικατοπτρισμός ονομάζεται “Fata Morgana” αλλά σε τέτοιες ακραίες περιπτώσεις όπου το αντικείμενο είναι ισχυρά παραμορφωμένο και επιμένει για ασυνήθιστα πολλή ώρα πάνω από τον ορίζοντα ενώ η πηγή (π.χ. ο ήλιος) έχει δύσει, έχει ένα ιδιαίτερο όνομα και λέγεται “Novaya Zemlya”. Το όνομα το πήρε από την αντίστοιχη περιοχή της πολικής ζώνης. Εκεί στις 24/1/1597 ο G. D. Veer, μέλος μιας αποστολής προς τον πολικό κύκλο και τον βόρειο πόλο, εν μέσω της πολικής νύχτας, κατέγραψε τον ήλιο να ανατέλλει 2 βδομάδες νωρίτερα από ό,τι αναμενόταν. Αυτό που πραγματικά έβλεπαν όμως, ήταν ο ανώτερος αντικατοπτρισμός του ήλιου που στην πραγματικότητα βρισκόταν ακόμα κάτω από τον ορίζοντα.

 

Ο πολλαπλός ανώτερος αντικατοπτρισμός, ευνοείται όταν υπάρχει θερμοκρασιακή αναστροφή, δηλαδή υπάρχει ένα στρώμα μέχρι κάποιο ύψος, χαμηλά στην ατμόσφαιρα, όπου η θερμοκρασία γενικά ανεβαίνει με το ύψος (αντί να πέφτει, όπως συνήθως γίνεται). Σε πολικές περιοχές αυτό μπορεί να συμβεί με σχετική ευκολία λόγω του πάγου και του ψύχους στην επιφάνεια.

 

Το στρώμα της θερμοκρασιακής αναστροφής, ονομάζεται «οπτικά αγώγιμο» καθώς συνεισφέρει στην «κάμψη» των φωτεινών ακτίνων που εκκινούν από την πηγή φωτός (π.χ. εδώ ο ήλιος) που βρίσκονται κοντά ή κάτω από τον ορίζοντα του παρατηρητή, σε τέτοιο βαθμό, ώστε τελικά να καταλήγουν στα μάτια του, ενώ υπό φυσιολογικές συνθήκες, χωρίς θερμοκρασιακή αναστροφή, αυτό δεν θα συνέβαινε.

 

Η διαφορά του απλού ανώτερου αντικατοπτρισμού (ένα απλό ανεστραμμένο είδωλο του πραγματικού αντικειμένου), από τον πολλαπλό ανώτερο αντικατοπτρισμό ή Fata Morgana που έχουμε εδώ (πολλαπλά και παραμορφωμένα είδωλα του πραγματικού αντικειμένου), είναι ότι το «οπτικά αγώγιμο» στρώμα δεν είναι πλήρως στρωματοποιημένο, δηλαδή η θερμοκρασία δεν μεταβάλλεται ομοιόμορφα και σταθερά με το ύψος, με αποτέλεσμα τα σημεία ολικής εσωτερικής ανάκλασης των φωτεινών ακτίνων (δηλαδή τα σημεία όπου η φωτεινή ακτίνα από το αντικείμενο, έχει «καμφθεί» τόσο, ώστε να ξεκινά την πτωτική της πορεία προς τα μάτια του παρατηρητή) είναι παραπάνω από ένα.

 

Φωτογραφία από Mila Zinkova: https://spaceweathergallery2.com/full_image.php...

 

Μάθετε περισσότερα για τα οπτικά ατμοσφαιρικά φαινόμενα κάθε είδους, με βοηθητικά διαγράμματα και φωτογραφίες (και από την χώρα μας), όπως και το πώς να τα αναζητάτε και να τα αναγνωρίζετε, στον τόμο Ι του έργου «Τα φυσικά φαινόμενα» (εκδόσεις «Οσελότος») τον οποίο μπορείτε να προμηθευτείτε από τη σελίδα μας με έκπτωση και μηδενικά έξοδα αποστολής με ένα μήνυμα! Ρωτήστε μας!

 

 

Πανδαισία οπτικών φαινομένων στην Πολωνία

Υπέροχη φωτογραφία με οπτικά φαινόμενα στο χωριό Koczała της Πολωνίας στις 12/4. Διακρίνονται τα παρήλια και η άλως των 22 μοιρών, ο παρηλιακός κύκλος (η λευκή γραμμή που περνά από τον ήλιο), και το ανώτερο και κατώτερο εφαπτόμενο τόξο (τα τόξα που εφάπτονται στο άνω και κάτω μέρος στην άλω). Μπορείτε να διακρίνετε τα δυο αμυδρά τμήματα του κατώτερου περιφερειακού τόξου;

 

Θυμίζουμε ότι το φως που πέφτει στους παγοκρυστάλλους των ημιδιάφανων νεφών, όπως στους λεπτούς θυσάνους της φωτογραφίας, σε συνδυασμό με το διαφορετικό σχήμα του καθενός, το πλήθος τους, την καθαρότητά τους και τις διαφορετικές γωνίες εισόδου του φωτός στους παγοκρυστάλλους, οδηγούν σε αυτό το υπερθέαμα. Αλλαγές στις παραπάνω ποιοτικές και ποσοτικές παραμέτρους, οδηγούν και σε διαφορετικά είδη και αριθμούς οπτικών φαινομένων που παρατηρούμε σε κάθε περίπτωση. Όσοι έχετε τον τόμο Ι από «Τα φυσικά φαινόμενα» (εκδόσεις «Οσελότος»), τότε με τους χάρτες αναγνώρισης των οπτικών φαινομένων στις σελίδες 81 και 82, θα μπορείτε να αναγνωρίσετε αυτά αλλά και κάθε άλλο αντίστοιχο φαινόμενο που μπορεί να δείτε!

 

Φωτογραφία: Kitka Anitka / Πηγή: https://x.com/SOB_pl

 

Περισσότερα για όλα τα γνωστά, άγνωστα, εντυπωσιακά καιρικά και ατμοσφαιρικά φαινόμενα, με χάρτες, διαγράμματα, φωτογραφίες (από την Ελλάδα και το εξωτερικό) και απλή επιστημονική εξήγηση, θα βρείτε στον τόμο Ι του έργου «Τα φυσικά φαινόμενα» (εκδόσεις «Οσελότος»), τον οποίο μπορείτε να αποκτήσετε από τη σελίδα μας με έκπτωση και μηδενικά έξοδα αποστολής με ένα μήνυμα! Ρωτήστε μας!

 

 

Πυροστρόβιλος σε ελεγχόμενη φωτιά στην Αλαμπάμα

Πυροστρόβιλος αναπτύχθηκε πάνω από ελεγχόμενη φωτιά σε αγροτική περιοχή στο Wicksburg της Αλαμπάμα των ΗΠΑ στις 19/3.

 

Ένας πυροστρόβιλος ή πυροσίφωνας ή σίφωνας φωτιάς, δημιουργείται με παρόμοιο τρόπο με τον σκονοστρόβιλο ή κονιορτοστρόβιλο (dust devil) τον οποίο έχουμε δει σε αρκετές παλαιότερες αναρτήσεις μας, μόνο που στην περίπτωση του πυροστρόβιλου, τα ανοδικά ρεύματα, λόγω του θερμικού φορτίου, είναι πολύ πιο ενισχυμένα.

 

Τα ανοδικά ρεύματα από τη φλεγόμενη επιφάνεια σε συνδυασμό με τυχαίες διατμήσεις (στροβιλισμούς) του συγκριτικά πολύ ψυχρότερου αέρα πάνω από αυτήν, μπορούν να γιγαντωθούν σε κάτι τόσο εντυπωσιακό όπως αυτό στο βίντεο.

 

Βίντεο: Chelsea Gieselmann / Πηγή: https://x.com/spann

 

Περισσότερα για τους σίφωνες ξηράς και θαλάσσης, τους κονιορτοστρόβιλους, τους νεφοστρόβιλους, κ.α, με χάρτες, διαγράμματα, πίνακες και εντυπωσιακές εικόνες από τη χώρα μας και το εξωτερικό, θα βρείτε στον τόμο Ι του έργου «Τα φυσικά φαινόμενα» (εκδόσεις «Οσελότος»), τον οποίο μπορείτε να αποκτήσετε από τη σελίδα μας με έκπτωση και μηδενικά έξοδα αποστολής! Ρωτήστε μας!

Εύρεση μετεωρίτη στην Πολωνία

Στις 17/4, και ώρα 18:54 UTC (20:54 ώρα Ελλάδας) ένα πολύ λαμπρό μετέωρο (fireball) φωτίζει τον ουρανό της Πολωνίας και γίνεται αντιληπτό από πολλούς. Τμήμα του μετεώρου κατέληξε στο έδαφος και έτσι ονομάζεται «μετεωρίτης». Κομμάτια του βρέθηκαν από εθελοντές και ερευνητές στις 22/4 σε χωράφι της Πολωνίας. Δείτε τις εντυπωσιακές εικόνες από τα κομμάτια που βρέθηκαν. Παρατηρήστε τις χαρακτηριστικές αυλακώσεις που διαμορφώθηκαν στην επιφάνειά του, κατά την «πύρινη» (της τάξης των 2000 βαθμών Κελσίου) είσοδό του στα ανώτερα στρώματα της γήινης ατμόσφαιρας: https://www.facebook.com/InternationalMeteorOrganization/posts/pfbid02yegrnPLsSq3HghGMT5EhuZHzKXFHnxTFQLxXewRLEE6o25Qf7JXDNoAVaMLorZoKl

 

Περισσότερα, με λεπτομέρειες, σχήματα, γραφήματα και φωτογραφίες, για τους κομήτες, τους μετεωρίτες, τους αστεροειδείς, τις διαφορές τους, την πιθανότητα πρόσκρουσής τους με τη Γη, την κλίμακα Torino και άλλα πολλά και ενδιαφέροντα, θα βρείτε στους τόμους ΙΙ και ΙΙΙ του έργου «Τα φυσικά φαινόμενα» (εκδόσεις «Οσελότος»), τους οποίους μπορείτε να αποκτήσετε με έκπτωση και μηδενικά έξοδα αποστολής από τη σελίδα μας με ένα μήνυμα! Ρωτήστε μας!

Διαστημικό "σκουπίδι" πάνω από την Αργεντινή

Φλεγόμενο τεχνητό αντικείμενο (πιθανόν τμήμα δορυφόρου ή πυραύλου) κατέγραψαν κάτοικοι στον ουρανό της πόλης Viedma στην Αργεντινή, το βράδυ στις 3/4. Όπως έχουμε δει και σε παλαιότερες αναρτήσεις μας, μια ειδοποιός διαφορά ανάμεσα σε μετέωρα (φυσικό αντικείμενο) και «διαστημικά σκουπίδια» (τεχνητό αντικείμενο), είναι ότι τα τελευταία κινούνται αργά και λάμπουν για αρκετά μεγαλύτερο χρονικό διάστημα, ενώ συνήθως συνοδεύονται και από πολλά περισσότερα θραύσματα που λάμπουν. Στο βίντεο βλέπουμε ακριβώς αυτό.

 

Πηγή: https://bsky.app/profile/volcaholic1.bsky.social

 

Μάθετε περισσότερα για τα μετέωρα, τους μετεωρίτες, τις «βολίδες», τους αστεροειδείς, τους κομήτες, τις διαφορές και τα χαρακτηριστικά τους, με χάρτες και φωτογραφίες από την Ελλάδα και το εξωτερικό, στον τόμο ΙΙ του έργου «Τα φυσικά φαινόμενα» (εκδόσεις «Οσελότος»), τον οποίο μπορείτε να αποκτήσετε από τη σελίδα μας με έκπτωση και μηδενικά έξοδα αποστολής, με ένα μήνυμα! Ρωτήστε μας!

 

Μάθετε περισσότερα για τα «διαστημικά σκουπίδια», τις απειλές και το «σύνδρομο Kessler», στον συναρπαστικό τόμο ΙΙΙ του έργου «Τα φυσικά φαινόμενα» (εκδόσεις «Οσελότος»), τον οποίο μπορείτε να αποκτήσετε από τη σελίδα μας με έκπτωση και μηδενικά έξοδα αποστολής, με ένα μήνυμα! Ρωτήστε μας!

Τα θηλαστικά βασίζονται στην σεξουαλική αναπαραγωγή

Τα θηλαστικά μπορούν πλέον να κλωνοποιηθούν τεχνητά, αλλά παραμένει άγνωστο αν μπορούν επίσης να διατηρήσουν το είδος τους μέσω κλωνοποίησης. Σε έρευνα που δημοσιεύτηκε στις 24/3 στο επιστημονικό περιοδικό “Nature Communications”, παρουσιάζονται τα όρια που υπάρχουν σήμερα στην τεχνητή αναπαραγωγή θηλαστικών.

 

Πιο συγκεκριμένα, χρησιμοποιήθηκε η μέθοδος της κλωνοποίησης για 20 συνεχή έτη από ένα μόνο ποντίκι δότη. Τα (επανα)κλωνοποιημένα ποντίκια εμφανίζονταν φυσιολογικά και είχαν φυσιολογική διάρκεια ζωής, ωστόσο σε κάθε επόμενη παρατηρήθηκαν σωρευτικές μεταλλάξεις στο DNA τους. Το ποσοστό γεννήσεων με τη μέθοδο της κλωνοποίησης άρχισε να μειώνεται από την 27η γενιά και η 58η γενιά ήταν η τελευταία.

 

Ωστόσο, όταν κλωνοποιημένα ποντίκια, από τις τελευταίες αυτές γενιές, ζευγάρωσαν με αρσενικά, τα ωάρια τους μπορούσαν να γονιμοποιηθούν, και μερικά έμβρυα αναπτύχθηκαν φυσιολογικά, γεγονός που υποδηλώνει ότι τα θηλαστικά βασίζονται στην σεξουαλική παρά στην ασεξουαλική αναπαραγωγή για την εξάλειψη των γενετικών ανωμαλιών που προκαλούνται από την αναπαραγωγή μέσω της κλωνοποίησης όπως υφίσταται σήμερα.

 

Δημοσιευμένη Έρευνα: https://doi.org/10.1038/s41467-026-69765-7

 

Περισσότερα για τις ευρύτερες εξελίξεις στην Επιστήμη και την Τεχνολογία τόσο στο άμεσο αλλά και στο βαθύ μέλλον, θα βρείτε στον συναρπαστικό τόμο ΙΙΙ του έργου «Τα φυσικά φαινόμενα» (εκδόσεις «Οσελότος»), τον οποίο μπορείτε να αποκτήσετε από τη σελίδα μας με έκπτωση και μηδενικά έξοδα αποστολής με ένα μήνυμα! Ρωτήστε μας!

 

 

Μικρορομπότ μοιάζουν με "ζωντανά"

Μικρορομπότ κατασκευασμένα από 3D εκτυπωτή, τα οποία μοιάζουν να κινούνται σαν ζωντανοί οργανισμοί, χωρίς αισθητήρες, λογισμικό, ενεργοποιητές και εξωτερικό έλεγχο; Και όμως, το βίντεο αυτό δείχνει! Ερευνητές από το Leiden της Ολλανδίας, παρουσίασαν, στα τέλη Μαρτίου στο επιστημονικό περιοδικό “Proceedings of the National Academy of Sciences” (PNAS), μικρορομπότ το οποίο μοιάζει να κινείται σαν να ήταν ζωντανό καθώς, αποφεύγει συγκρούσεις, εμφανίζει προσαρμοστικότητα στο περιβάλλον του, ευελιξία στις κινήσεις του, αλλαγή προσανατολισμού για αποφυγή εμποδίων, κ.α. 

Αυτά τα 3D εκτυπωμένα (άρα χαμηλού κόστους και επεκτάσιμα) μικρορομπότ χαρακτηρίζονται από μηχανική ευελιξία, ενώ η μόνη εξωτερική διέγερση προέρχεται από ηλεκτρικό πεδίο εναλλασσόμενου ρεύματος, χωρίς κάποιο άλλο έλεγχο. Παρά τον μινιμαλιστικό σχεδιασμό, αυτά τα μικρορομπότ εμφανίζουν ποικιλία τρόπων κίνησης όπως ευθύγραμμη, σπειροειδής, κυματική κ.α. Η προσέγγιση αυτή, αποτελεί μια βάση για το σχεδιασμό βιομιμητικών συστημάτων και την αυτόνομη λειτουργία μικρορομπότ με ενσωματωμένη νοημοσύνη. 

Περισσότερα για τα μίκρο και νανορομπότ αλλά και τις ευρύτερες εξελίξεις στην Επιστήμη και την Τεχνολογία τόσο στο άμεσο αλλά και στο βαθύ μέλλον, θα βρείτε στον συναρπαστικό τόμο ΙΙΙ του έργου «Τα φυσικά φαινόμενα» (εκδόσεις «Οσελότος»), τον οποίο μπορείτε να αποκτήσετε από τη σελίδα μας με έκπτωση και μηδενικά έξοδα αποστολής με ένα μήνυμα! Ρωτήστε μας!

 

 

Αμμοθύελλα και δίνες von Karman

Το χαμηλό που επηρέασε τη χώρα μας την 1/4, με ισχυρές καταιγίδες, πλημμύρες και έντονη μεταφορά αφρικανικής σκόνης, μία μέρα νωρίτερα βρισκόταν στην βορειοδυτική Αφρική δημιουργώντας μια εντυπωσιακή αμμοθύελλα με μέτωπο έκτασης άνω των 1300 km. 

 

Η ευρωπαϊκή υπηρεσία διαστήματος (ESA), μέσω του δορυφόρου Sentinel 3, φωτογράφισε το συμβάν, καθώς συντελούνταν η μεταφορά σκόνης πάνω από τα Κανάρια νησιά. Σε αυτή τη φωτογραφία, φαίνονται ξεκάθαρα και οι δίνες (ή στρόβιλοι) von Karman σε αυτά. Είναι οι κυματοειδείς νεφικές γραμμές και τις έχουμε δει σε αρκετές αναρτήσεις μας στο παρελθόν. 

 

Αυτές δημιουργούνται όταν συμβαίνει ασταθής διαχωρισμός της ροής του αέρα γύρω από κάποιο εμπόδιο, όπως τα βουνά στα νησιά αυτά. Δηλαδή, η διεύθυνση και η ταχύτητα του ανέμου είναι τέτοια, ώστε αυτός συναντώντας τον ορεινό όγκο, να διέρχεται πότε αριστερά και πότε δεξιά από αυτόν. 

 

Πηγή: https://www.esa.int/.../Sahara_whips_up_a_dust_storm_over...

 

Περισσότερα για όλα τα γνωστά, άγνωστα, εντυπωσιακά καιρικά και ατμοσφαιρικά φαινόμενα, με χάρτες, διαγράμματα, φωτογραφίες (από την Ελλάδα και το εξωτερικό) και απλή επιστημονική εξήγηση, θα βρείτε στον τόμο Ι του έργου «Τα φυσικά φαινόμενα» (εκδόσεις «Οσελότος»), τον οποίο μπορείτε να αποκτήσετε από τη σελίδα μας με έκπτωση και μηδενικά έξοδα αποστολής με ένα μήνυμα! Ρωτήστε μας!

 

 

Η εξάχνωση εποχιακού πάγου στις πλαγιές αμμόλοφων του Άρη

Σε αυτή τη φωτογραφία που ελήφθη από την κάμερα HiRISE του δορυφόρου “Mars Reconnaissance Orbiter”, παρατηρούμε την εξάχνωση του εποχιακού πάγου στην πλαγιά ενός αμμόλοφου. Πρόκειται για μια συνηθισμένη εικόνα κατά την διάρκεια της αρειανής άνοιξης.

 

Οι λευκές περιοχές στη δυτική πλαγιά του αμμόλοφου αποτελούνται από πάγους νερού και διοξειδίου του άνθρακα. Ο ξηρός πάγος δημιουργείται στην επιφάνεια του Άρη κατά τον αρειανό χειμώνα, όπου μια τυπική θερμοκρασία είναι -120 βαθμοί Κελσίου. Ωστόσο κατά την θέρμανσή του την άνοιξη, ο πάγος αυτός, στις αρειανές συνθήκες, δεν λιώνει αλλά εξαχνώνεται, δηλαδή περνά απευθείας από τη στερεά στην αέρια φάση, ενώ λόγω της πολύ χαμηλής πίεσης του αρειανού περιβάλλοντος, το κάνει αυτό με «εκρηκτικό» τρόπο. Οι αυλακώσεις που διακρίνονται στη δορυφορική εικόνα, προκαλούνται κατά τη διάρκεια αυτής της διαδικασίας, όπως έχουμε δει και σε παλαιότερη ανάρτησή μας.

 

Η ανατολική πλευρά φαίνεται σκοτεινότερη λόγω της σκιάς που προκαλείται από την κορυφή του αμμόλοφου (διακρίνεται ξεκάθαρα ως «συνοριακή επιφάνεια» που χωρίζει τη φωτεινή αριστερή από τη σκοτεινή δεξιά πλευρά) και τη θέση του ήλιου. Η εικόνα αντιστοιχεί σε περίπου μισό χιλιόμετρο πραγματικής αρειανής έκτασης. Η φωτογραφία ελήφθη στις 8/10/2021.

 

Πηγή: NASA / JPL-Caltech / University of Arizona (Public Domain image ESP_072042_1330)

 

Περισσότερα για τη διαστημική εξερεύνηση, τη ζωή στο διάστημα, τις προκλήσεις αλλά και τις ευρύτερες εξελίξεις στην Επιστήμη και την Τεχνολογία τόσο στο άμεσο αλλά και στο βαθύ μέλλον, θα βρείτε στον συναρπαστικό τόμο ΙΙΙ του έργου «Τα φυσικά φαινόμενα» (εκδόσεις «Οσελότος»), τον οποίο μπορείτε να αποκτήσετε από τη σελίδα μας με έκπτωση και μηδενικά έξοδα αποστολής με ένα μήνυμα! Ρωτήστε μας!

 

 

Ο υπέρ-τυφώνας Sinlaku

Βίντεο από δορυφορικές φωτογραφίες του εντυπωσιακού υπέρ-τυφώνα* Sinlaku, στις 12-14/4, ενώ ετοιμάζεται να χτυπήσει τις βόρειες Μαριάνες νήσους και το Γκουάμ. Ο τυφώνας αυτός ήταν ισοδύναμος με έναν κυκλώνα κατηγορίας 5 (η ανώτερη κατηγορία στην κλίμακα Saffir-Simpson). Η ελάχιστη πίεση στο εντυπωσιακό του «μάτι», εκτιμάται κάτω από τα 896 hPa από την Ιαπωνική Μετεωρολογική Υπηρεσία, ενώ η μέγιστη συνεχόμενη τιμή ανέμου για 1 λεπτό ήταν 298 km/h.

 

*Ο όρος υπέρ-τυφώνας (Super Typhoon) χρησιμοποιείται στον δυτικό Ειρηνικό για όσους τυφώνες μπορούν να διατηρήσουν ταχύτητες ανέμου πάνω από 241 km/h για τουλάχιστον ένα λεπτό συνέχεια.

 

Γενικότερα, ο κυκλώνας (ή τυφώνας) αποτελεί ένα οργανωμένο σύστημα θύελλας, με σφοδρούς ανέμους (πάνω από 120 km/h) που περιστρέφονται (με αντί – ωρολογιακή φορά στο βόρειο ημισφαίριο και ωρολογιακή στο νότιο ημισφαίριο) γύρω από κέντρο, (το γνωστό «μάτι του κυκλώνα») στο οποίο καταγράφονται αξιοσημείωτα χαμηλές τιμές ατμοσφαιρικής πίεσης (κάτω από 980 hPa, ενώ οι σφοδρότεροι μπορεί να έχουν στο κέντρο τους και κάτω από 920 hPa). Λόγω της χαμηλής πίεσης στο συγκεκριμένο σημείο, οι άνεμοι έχουν τη τάση να ρέουν (πάντα) από γειτονικές περιοχές υψηλότερης ατμοσφαιρικής πίεσης, προς το σημείο εκείνο.

 

Κυκλώνας ή τυφώνας; Σύμφωνα με την αμερικανική υπηρεσία ωκεανών και ατμόσφαιρας (NOAA, National Oceanic and Atmospheric Administration), ο όρος «hurricane» χρησιμοποιείται για αυτό το φαινόμενο, όταν προκύπτει στον Ατλαντικό και βορειοανατολικό Ειρηνικό ωκεανό, ενώ στο νοτιοδυτικό Ειρηνικό ονομάζεται «typhoon» και στον νότιο Ειρηνικό και Ινδικό ωκεανό ονομάζεται «cyclone». Εδώ, συνήθως τους αποκαλούμε «τροπικούς κυκλώνες», αλλά χρησιμοποιείται και ο όρος «τυφώνας».

 

Στον τόμο Ι του έργου «Τα φυσικά φαινόμενα» (εκδόσεις «Οσελότος»), μπορείτε να μάθετε περισσότερα για τους τροπικούς κυκλώνες, τους ανεμοστρόβιλους, τους κονιορτοστρόβιλους, τις διαφορές τους, τον τρόπο δημιουργίας του κάθε φαινομένου και άλλα πολλά, με λεπτομερείς εξηγήσεις, φωτογραφίες, χάρτες και σχήματα. Αποκτήστε τον από τη σελίδα μας με έκπτωση και μηδενικά έξοδα αποστολής με ένα μήνυμα! Ρωτήστε μας!

Μετεωρολογικοί δορυφόροι κατέγραψαν την εκτόξευση και την επιστροφή της "Artemis II"

Μετεωρολογικοί δορυφόροι κατέγραψαν τις στιγμές εκτόξευσης (δεξιά) και επιστροφής (αριστερά) της αποστολής “Artemis II” πριν λίγες ημέρες. Κατά την είσοδο της διαστημικής κάψουλας “Orion” (ή “Integrity”, δηλαδή «ακεραιότητα» όπως την μετονόμασαν οι 4 αστροναύτες), στη γήινη ατμόσφαιρα, οι λάμψεις φωτός από την αλληλεπίδρασή της με αυτήν, καταγράφηκαν ως «ηλεκτρικές εκκενώσεις». Η ταχύτητα της κάψουλας ήταν σχεδόν 40000 km/h, ενώ η θερμοκρασία που αναπτύχθηκε στη θερμική ασπίδα της ήταν σχεδόν 3000 βαθμοί Κελσίου.

 

Πηγή: https://bsky.app/profile/weatherdak.bsky.social

 

Περισσότερα για τις αποστολές “Artemis”, τη διαστημική εξερεύνηση, τη ζωή στο διάστημα, τις προκλήσεις αλλά και τις ευρύτερες εξελίξεις στην Επιστήμη και την Τεχνολογία τόσο στο άμεσο αλλά και στο βαθύ μέλλον, θα βρείτε στον συναρπαστικό τόμο ΙΙΙ του έργου «Τα φυσικά φαινόμενα» (εκδόσεις «Οσελότος»), τον οποίο μπορείτε να αποκτήσετε από τη σελίδα μας με έκπτωση και μηδενικά έξοδα αποστολής με ένα μήνυμα! Ρωτήστε μας!

Ο κομήτης C/2025 R3 (PANSTARRS)

Τα επόμενα 2-3 πρωινά (σ/κ/δ 18-20/4) είναι μια καλή τελευταία ευκαιρία να προλάβετε τον κομήτη C/2025 R3 (PANSTARRS) χαμηλά στον ανατολικό - βορειοανατολικό ορίζοντα, περίπου 1.5 ώρα πριν το ξημέρωμα, δηλαδή γύρω στις 0520 με 0530. Ο κομήτης είναι ορατός με κιάλια αλλά και με γυμνό μάτι από πολύ σκοτεινό ουρανό και ανεμπόδιστο ανατολικό ορίζοντα, καθώς το φαινόμενο μέγεθός του είναι κοντά στο +3.5 με +4. Το σταδιακά αυξανόμενο φως από το ξημέρωμα θα δυσκολέψει την παρατήρηση, οπότε το χρονικό παράθυρο για αυτήν είναι σχετικά μικρό. Δίνεται ένας χάρτης για το πού περίπου να τον ψάξετε (η έλλειψη πάνω αριστερά είναι η Ανδρομέδα), αλλά θα είναι πολύ βοηθητικό να έχετε και ένα app στο κινητό σας (π.χ. Stellarium) ώστε να τον βρείτε επί τόπου πιο εύκολα.

 

Περισσότερα, με λεπτομέρειες, σχήματα, γραφήματα και φωτογραφίες, για τους κομήτες, τους μετεωρίτες, τους αστεροειδείς, τις διαφορές τους, την πιθανότητα πρόσκρουσής τους με τη Γη, και άλλα πολλά και ενδιαφέροντα, θα βρείτε στους τόμους ΙΙ και ΙΙΙ του έργου «Τα φυσικά φαινόμενα» (εκδόσεις «Οσελότος»), τους οποίους μπορείτε να αποκτήσετε με έκπτωση και μηδενικά έξοδα αποστολής από τη σελίδα μας με ένα μήνυμα! Ρωτήστε μας!

 

 

Τα ανθρωπογενή NLCs του Falcon 9

Τα ανθρωπογενή νυχτερινά φωτεινά νέφη ή νυχαυγή νέφη, (noctilucent clouds ή NLCs στα αγγλικά), είναι ένα σχετικά σύνηθες φαινόμενο στον ουρανό της Florida στις ΗΠΑ. Εδώ βλέπουμε μία ακόμη περίπτωση τα ξημερώματα στις 4/3 μετά την εκτόξευση ενός πυραύλου Falcon 9 της SpaceX με 29 δορυφόρους starlink. Δημιουργείται συχνά σε τέτοιες εκτοξεύσεις χάρη στη μεταφορά υδρατμών και μικροσωματιδίων από τον πύραυλο σε αυτά τα ύψη (~80 km) της ατμόσφαιρας.

 

Τα νυχτερινά φωτεινά νέφη τα έχουμε δει και σε παλαιότερες αναρτήσεις μας. Πρόκειται για ένα στρώμα αραιών νεφών που βρίσκεται σε πολύ μεγαλύτερο ύψος, γύρω στα 80 km, σε σχέση με τα γνώριμα νέφη της τροπόσφαιρας (~5-15 km) με τα οποία είμαστε όλοι εξοικειωμένοι. Είναι ορατά σε σχετικά μεγάλα γεωγραφικά πλάτη (συνήθως μεταξύ 50o και 70o αν και σε σπάνιες περιπτώσεις καταγράφονται και σε χαμηλότερα πλάτη, π.χ. στη νότια Ευρώπη και στην Ελλάδα το 2021: https://www.facebook.com/TaFisikaFainomena/posts/1015982749208483), το καλοκαίρι μετά τη δύση του ηλίου. Τα νέφη αυτά φωτίζονται από τον ήλιο, ενώ αυτός βρίσκεται κάτω από τον ορίζοντα και αποκτούν ένα χαρακτηριστικό μπλε χρώμα, λόγω της απορρόφησης του ερυθρού μέρους του ορατού φάσματος του ηλιακού φωτός από το όζον της στρατόσφαιρας.

 

Χρειάζονται ιδιαίτερα χαμηλές θερμοκρασίες για να σχηματιστούν (από –120 βαθμούς Κελσίου και χαμηλότερα), ώστε να ευνοείται η ύπαρξη παγοκρυστάλλων διαμέτρου ~0.1 μικρομέτρων. Επίσης, θα πρέπει να υφίστανται υδρατμοί (προερχόμενοι από χαμηλότερα ατμοσφαιρικά στρώματα ενδεχομένως με την ανυψωτική βοήθεια ατμοσφαιρικών βαρυτικών κυμάτων ή από αντιδράσεις υδροξυλίου με μεθάνιο ή από πυραύλους όπως στη συγκεκριμένη περίπτωση της φωτογραφίας) και πυρήνες συμπύκνωσης (π.χ. σκόνη από μετέωρα ή από ηφαίστεια).

 

Φωτογραφία: Riley Smith / Πηγή: James Spann - https://x.com/spann

 

Περισσότερα για όλα τα γνωστά, άγνωστα, εντυπωσιακά καιρικά και ατμοσφαιρικά φαινόμενα, με χάρτες, διαγράμματα, φωτογραφίες (από την Ελλάδα και το εξωτερικό) και απλή επιστημονική εξήγηση, στον τόμο Ι του έργου «Τα φυσικά φαινόμενα» (εκδόσεις «Οσελότος»), τον οποίο μπορείτε να αποκτήσετε από τη σελίδα μας με έκπτωση και μηδενικά έξοδα αποστολής με ένα μήνυμα! Ρωτήστε μας!

 

 

 

Το Kilauea από ψηλά

Ένα εντυπωσιακό σκηνικό απήλαυσαν οι επιβάτες ενός τουριστικού ελικοπτέρου στη Χαβάη στις 10/3. Μία από τις πολλές εκρήξεις του ηφαιστείου Kilauea δημιουργεί νέφος κατακόρυφης ανάπτυξης από πάνω του. 

 

Αυτό το νέφος δημιουργείται πάνω από πυρκαγιές ή ηφαίστεια όπως εδώ, και προκαλείται από την ανύψωση πολύ θερμών αερίων μαζών, οι οποίες οδηγούνται σε συμπύκνωση από ένα ύψος και πάνω. Δημιουργείται δηλαδή με τον ίδιο μηχανισμό που δημιουργούνται και οι θερμικές καταιγίδες του καλοκαιριού (χωρίς φωτιά), μόνο που σε αυτήν την περίπτωση τα ανοδικά ρεύματα είναι πολύ ισχυρότερα. Σε ορισμένες περιπτώσεις με μεγάλες φωτιές ή έντονη ηφαιστειακή δραστηριότητα, δημιουργούνται και ηλεκτρικές εκκενώσεις σε αυτά τα νέφη.

 

Πηγή: https://x.com/alohabreeze_hi

 

Περισσότερα για τα ηφαίστεια, τον δείκτη εκρηκτικότητας VEI, τις ιστορικές εκρήξεις τους, τον τρόπο δημιουργίας τους και άλλα πολλά, θα βρείτε στον τόμο Ι του έργου «Τα φυσικά φαινόμενα» (εκδόσεις «Οσελότος»), τον οποίο μπορείτε να αποκτήσετε από τη σελίδα μας με έκπτωση και μηδενικά έξοδα αποστολής με ένα μήνυμα! Ρωτήστε μας!

Η χημική «ζώνη Goldilocks»

Μέχρι σήμερα γνωρίζαμε για τη «ζώνη Goldilocks» των εξωπλανητών, η οποία είναι μια περιοχή ενός πλανητικού συστήματος, σε μια «μέση» απόσταση από το άστρο όπου ένας πλανήτης μπορεί να έχει νερό σε υγρή μορφή στην επιφάνειά του. Τώρα πλέον υπάρχει και μια νέα, χημική εκδοχή αυτής της ζώνης, η οποία αναφέρεται στα θρεπτικά συστατικά που έχει ένας πλανήτης, όπως ο φώσφορος και το άζωτο και τα οποία είναι απαραίτητα για τη ζωή, εκτός από το νερό σε υγρή μορφή. Η έρευνα αυτή δημοσιεύτηκε αρχές Φεβρουαρίου στο “Nature astronomy”.

 

Αν και το νερό είναι απαραίτητο συστατικό, δεν φτάνει από μόνο του για την υποστήριξη ζωής σε έναν πλανήτη. Αυτά τα συστατικά χρειάζονται, εκτός των άλλων, στο κυτταρικό τοίχωμα, στην κωδικοποίηση της γενετικής πληροφορίας και στη δημιουργία πρωτεϊνών. Τις «γήινες» αναλογίες φωσφόρου και αζώτου, με βάση τα δεδομένα που έχουμε σήμερα για τα άστρα και με προσομοίωση διαφορετικών ποσοτήτων οξυγόνου στον μανδύα του εξωπλανήτη, τις βρίσκουμε στο 10% των εξωπλανητών.

 

Μπορεί ένας εξωπλανήτης να έχει αφθονία σε φώσφορο και άζωτο εξαρχής, αλλά αν αυτό σταδιακά βυθιστεί στον πυρήνα του, αντί να μείνει στον μανδύα (από όπου εξάγεται προς την επιφάνεια μέσω ηφαιστειακής δραστηριότητας), τότε μένει για πάντα απομονωμένο εκεί και δεν έχει να προσφέρει κάτι για τη ζωή σε αυτόν. «Κλειδί» για αυτό είναι η ποσότητα οξυγόνου που υπάρχει στον μανδύα. Μεγάλες ποσότητες οδηγούν το άζωτο σε βύθιση (μέσω του σιδήρου) στον πυρήνα. Μικρές ποσότητες οδηγούν τον φώσφορο σε βύθιση. 

 

Επομένως, γίνεται αντιληπτό ότι υπάρχει μια «ισορροπημένη» ποσότητα οξυγόνου στον μανδύα που διατηρεί και τα δυο αυτά συστατικά σε επαρκείς ποσότητες στον μανδύα. Αυτή είναι και η «χημική ζώνη Goldilocks» που προτείνουν οι ερευνητές. Η Γη ή εξωπλανήτες με ελαφρώς υψηλότερα ποσοστά οξυγόνου, ανήκουν σε αυτήν την, φιλόξενη για τη ζωή, ζώνη και η εισαγωγή της στην αστρονομική έρευνα αποτελεί ένα ακόμη θεμελιώδες βήμα για τον καλύτερο και πιο λεπτομερή διαχωρισμό των «κατοικήσιμων» από τους μη-κατοικήσιμους εξωπλανήτες.

 

Δημοσιευμένη Έρευνα: https://www.nature.com/articles/s41550-026-02775-z

 

Πολλά περισσότερα για τη «ζώνη Goldilocks», τους εξωπλανήτες, τις μεθόδους ανίχνευσης, τα χαρακτηριστικά τους, τις ατμόσφαιρές τους, τα «φιλόξενα», «αφιλόξενα» και «εξωτικά» περιβάλλοντα που έχουν, την πιθανότητα ζωής «σαν τη δική μας» ή εντελώς διαφορετική από τη δική μας σε αυτά, αλλά και σχέδια για μη επανδρωμένες αποστολές εκεί στο… όχι τόσο μακρινό μέλλον, θα βρείτε στους τόμους ΙΙ και ΙΙΙ του έργου «Τα φυσικά φαινόμενα» (εκδόσεις «Οσελότος»), τους οποίους μπορείτε να αποκτήσετε από τη σελίδα μας με έκπτωση και μηδενικά έξοδα αποστολής με ένα μήνυμα!

 

 

Η διάλυση του κομήτη C/2026 A1 (MAPS)

Υπήρχαν μεγάλες προσδοκίες για τον κομήτη C/2026 A1 (MAPS), ως μέλος της «περίφημης» οικογένειας των κομητών Kreutz, αλλά η σύγκριση της καμπύλης φωτεινότητάς του με παλαιότερους κομήτες δημιουργούσε αμφιβολίες στους ερασιτέχνες αστρονόμους, για το κατά πόσο θα τα καταφέρει στην πολύ κοντινή διέλευσή του από τον Ήλιο. Μάλιστα, όταν περίπου 2 βδομάδες πριν το περιήλιο, έπαψε να αυξάνει η φωτεινότητά του, αρκετοί είχαν σχεδόν βέβαιη την καταστροφή του. Το περιήλιό του ήταν στις 4/4 και στο βίντεο από τον κορωνογράφο CCOR-1 (GOES-19), φαίνεται αριστερά να κινείται προς τον Ήλιο (καλυμμένος στο κέντρο του κάδρου) και στη συνέχεια να περνά μόνο ό,τι απέμεινε από την ουρά του, στα δεξιά. Μάλιστα, ανάλυση εικόνων από τον κορωνογράφο COR2 (στον δορυφόρο STEREO-A) αποκάλυψαν ότι ο κομήτης διαλύθηκε λίγο πριν το περιήλιο.

 

Οι κομήτες της «οικογένειας» Kreutz έχουν τροχιά που περνά εξαιρετικά κοντά από τον Ήλιο στο περιήλιο. Εκτιμάται ότι έχουν προκύψει από τη διάσπαση ενός μεγαλύτερου κομήτη στο παρελθόν και έλαβαν το όνομά τους από τον αστρονόμο Heinrich Kreutz που πρώτος παρουσίασε αυτή τη σχέση μεταξύ τους. Η «οικογένεια» αυτή έχει δώσει «ιστορικούς» κομήτες στο παρελθόν οι οποίοι ήταν ορατοί και τη μέρα, με φαινόμενα μεγέθη ως -17 (π.χ. ο «μεγάλος κομήτης του 1882»). Ο τελευταίος «ιστορικός» κομήτης από αυτήν την «οικογένεια» ήταν ο Ikeya-Seki το 1965 με φ.μέγεθος -11, ενώ ένας εξαιρετικός κομήτης από την ίδια «οικογένεια» ήταν και ο σχετικά πρόσφατος C/2011 W3 (Lovejoy) το 2011 με φ.μέγεθος -4.

 

Θυμίζουμε ότι το φαινόμενο μέγεθος είναι ένα μέτρο του πόσο λαμπρό φαίνεται ένα αντικείμενο στον ουρανό μας. Η κλίμακα πάει «ανάποδα», ώστε όσο πιο λαμπρό είναι ένα αντικείμενο, τόσο πιο μικρό, ακόμη και αρνητικό, φαινόμενο μέγεθος έχει. Για σύγκριση, το μάτι μας σε έναν σκοτεινό ουρανό μακριά από φώτα και πόλεις, το πιο αμυδρό αντικείμενο που μπορεί να δει, έχει φαινόμενο μέγεθος ως +6. Ο Σείριος έχει φαινόμενο μέγεθος -1.5, η Αφροδίτη έχει μέγιστο φαινόμενο μέγεθος -4.9, η Πανσέληνος -12.9 και ο λαμπρός ήλιος στον ουρανό μας -27.

 

Πηγή: U.S. Naval Research Laboratory

 

Περισσότερα, με λεπτομέρειες, σχήματα, γραφήματα και φωτογραφίες, για τους κομήτες, τους μετεωρίτες, τους αστεροειδείς, τις διαφορές τους, την πιθανότητα πρόσκρουσής τους με τη Γη, και άλλα πολλά και ενδιαφέροντα, θα βρείτε στους τόμους ΙΙ και ΙΙΙ του έργου «Τα φυσικά φαινόμενα» (εκδόσεις «Οσελότος»), τους οποίους μπορείτε να αποκτήσετε με έκπτωση και μηδενικά έξοδα αποστολής από τη σελίδα μας με ένα μήνυμα! Ρωτήστε μας!

Υπερθέαμα οπτικών φαινομένων στο Rovaniemi

Αυτή η φωτογραφία ελήφθη κοντά στο Ροβανιέμι της Φινλανδίας στις 2/3. Ένα φοβερό νυχτερινό υπερθέαμα με πάρα πολλά οπτικά φαινόμενα. Αιτία για αυτά τα οπτικά φαινόμενα, είναι οι αιωρούμενοι παγοκρύσταλλοι (diamond dust) που συνήθως απαντώνται σε χιονοδρομικά κέντρα, χιονισμένες πλαγιές και γενικότερα σε περιοχές χιονοστρωμένες με πολύ χαμηλές (αρνητικές) θερμοκρασίες όπως εδώ. Αυτοί δρουν ως μικροσκοπικά πρίσματα διαθλώντας το φως (εδώ το σεληνιακό φως κάτω δεξιά). Οι συνθήκες που (συχνά) επικρατούν εκεί, είναι μια άσκηση εύρεσης σπάνιων οπτικών φαινομένων που υπό άλλες συνθήκες (π.χ. με τη βοήθεια των παγοκρυστάλλων σε νέφη) είναι ιδιαίτερα δύσκολο να εμφανιστούν και να καταγραφούν.

 

Το φως που πέφτει σε αυτούς, σε συνδυασμό με το διαφορετικό σχήμα του καθενός, το πλήθος τους, την καθαρότητά τους και τις διαφορετικές γωνίες εισόδου του φωτός στους παγοκρυστάλλους, οδηγούν σε αυτό το υπερθέαμα. Αλλαγές στις παραπάνω ποιοτικές και ποσοτικές παραμέτρους, οδηγούν και σε διαφορετικά είδη και αριθμούς οπτικών φαινομένων που παρατηρούμε σε κάθε περίπτωση. Όσοι έχετε τον τόμο Ι από «Τα φυσικά φαινόμενα» (εκδόσεις «Οσελότος»), τότε με τους χάρτες αναγνώρισης των οπτικών φαινομένων στις σελίδες 81 και 82, θα μπορείτε να αναγνωρίσετε αυτά αλλά και κάθε άλλο αντίστοιχο φαινόμενο που μπορεί να δείτε!

 

Πηγή: Marko Riikonen (πατήστε πάνω στην εικόνα για να οδηγηθείτε στο προφίλ του και να δείτε το υπέροχο έργο του) https://x.com/Riikonen.../status/2028646139558257107/photo/1

 

Περισσότερα για όλα τα γνωστά, άγνωστα, εντυπωσιακά καιρικά και ατμοσφαιρικά φαινόμενα, με χάρτες, διαγράμματα, φωτογραφίες (από την Ελλάδα και το εξωτερικό) και απλή επιστημονική εξήγηση, στον τόμο Ι του έργου «Τα φυσικά φαινόμενα» (εκδόσεις «Οσελότος»), τον οποίο μπορείτε να αποκτήσετε από τη σελίδα μας με έκπτωση και μηδενικά έξοδα αποστολής με ένα μήνυμα! Ρωτήστε μας!

 

 

 

Τελικώς, ο αστεροειδής 2024 YR4 δεν θα χτυπήσει ούτε τη Σελήνη

Είχαμε αναφερθεί σε παλαιότερες αναρτήσεις μας στον αστεροειδή 2024 YR4 ο οποίος, αρχικά είχε μικρές αλλά μη-αμελητέες πιθανότητες να συγκρουστεί με τη Γη στις 22/12/2032. Στη συνέχεια, περισσότερες μετρήσεις εκμηδένισαν αυτό το ενδεχόμενο αλλά αύξησαν την πιθανότητα σύγκρουσής του με τη Σελήνη στο 4,3%. Ωστόσο, οι τελευταίες μετρήσεις μειώνουν περαιτέρω την αβεβαιότητα της θέσης του και μηδενίζουν την πιθανότητα σύγκρουσής του και με τον φυσικό μας δορυφόρο.

 

«Τίτλοι τέλους» λοιπόν από τη NASA σε δημοσίευση που έγινε στις 5/3 και σύμφωνα με αυτήν, η ανάλυση των τελευταίων μετρήσεων (18 και 26/2) από το JWST (διαστημικό τηλεσκόπιο James Webb) περιορίζουν τη θέση του αστεροειδούς στα περίπου 21200 km μακριά και από τη σεληνιακή επιφάνεια.

Πηγή: https://science.nasa.gov/.../new-nasa-asteroid.../

 

Το μεταφρασμένο και διαμορφωμένο στα ελληνικά σχήμα μπορεί να βρεθεί στην αρχική του μορφή στην πηγή.

 

Περισσότερα, με λεπτομέρειες, σχήματα, γραφήματα και φωτογραφίες, για τους κομήτες, τους μετεωρίτες, τους αστεροειδείς, τις διαφορές τους, την πιθανότητα πρόσκρουσής τους με τη Γη, την κλίμακα Torino και άλλα πολλά και ενδιαφέροντα, θα βρείτε στους τόμους ΙΙ και ΙΙΙ του έργου «Τα φυσικά φαινόμενα» (εκδόσεις «Οσελότος»), τους οποίους μπορείτε να αποκτήσετε με έκπτωση και μηδενικά έξοδα αποστολής από τη σελίδα μας με ένα μήνυμα! Ρωτήστε μας!

 

 

Τεράστια αμμοθύελλα από το χαμηλό που επηρέασε και την Ελλάδα την πρωταπριλιά

Το ένα από τα δυο χαμηλά που απασχόλησαν τη χώρα μας αυτή τη βδομάδα και κυρίως την 1/4, συγκεκριμένα εκείνο που είχε νοτιότερη τροχιά, βρισκόταν στην βορειοδυτική Αφρική στις 30/3, δημιουργώντας μια εντυπωσιακή αμμοθύελλα με μέτωπο έκτασης άνω των 1000 km. 

 

Στο βίντεο με τις δορυφορικές εικόνες αυτού του συμβάντος, από τις 30/3, παρατηρήστε την προέλαση της θύελλας από την Αλγερία και το Μαρόκο, προς τη δυτική Σαχάρα, τη Μαυριτανία και τα Κανάρια νησιά (πάνω αριστερά), ενώ το αίτιο (το σύστημα χαμηλών πιέσεων) στροβιλίζεται πάνω δεξιά, καθώς ετοιμαζόταν να πάρει πιο βορειοανατολική τροχιά προς τη χώρα μας.

 

Επίσης, παρατηρήστε τις δίνες (ή στρόβιλους) von Karman στα Κανάρια νησιά. Είναι οι κυματοειδείς νεφικές γραμμές και τις έχουμε δει σε αρκετές αναρτήσεις μας στο παρελθόν. Αυτές δημιουργούνται όταν υφίσταται ασταθής διαχωρισμός της ροής του αέρα γύρω από κάποιο εμπόδιο, όπως τα βουνά στα νησιά αυτά. Δηλαδή η διεύθυνση και η ταχύτητα του ανέμου είναι τέτοια, ώστε αυτός συναντώντας τον ορεινό όγκο, να διέρχεται πότε αριστερά και πότε δεξιά από αυτόν. 

 

Πηγή: https://bsky.app/profile/weatherdak.bsky.social

 

Περισσότερα για όλα τα γνωστά, άγνωστα, εντυπωσιακά καιρικά και ατμοσφαιρικά φαινόμενα, με χάρτες, διαγράμματα, φωτογραφίες (από την Ελλάδα και το εξωτερικό) και απλή επιστημονική εξήγηση, θα βρείτε στον τόμο Ι του έργου «Τα φυσικά φαινόμενα» (εκδόσεις «Οσελότος»), τον οποίο μπορείτε να αποκτήσετε από τη σελίδα μας με έκπτωση και μηδενικά έξοδα αποστολής με ένα μήνυμα! Ρωτήστε μας!

Η εκτόξευση του "Artemis II" από ύψος πτήσης

Πώς θα σας φαινόταν, αν βλέπατε την εκτόξευση του "Artemis II" από την πτήση σας; Αυτό είδε μια επιβάτιδα της πτήσης της United Airlines που περνούσε εκείνη την ώρα κοντά από το ακρωτήριο Canaveral. https://www.facebook.com/reel/1231693272450676

Τα ίχνη του "Artemis II" από τον ISS

Ο αστροναύτης Chris Williams του διεθνούς διαστημικού σταθμού, φωτογράφησε το ίχνος που άφησε πίσω του ο πύραυλος της αποστολής “Artemis II” πάνω από τη Florida των ΗΠΑ, σήμερα τα ξημερώματα (ώρα Ελλάδας).

 

Οι αποστολές “Artemis” έχουν ως απώτερο στόχο, όχι απλά την αποστολή ανθρώπων στη Σελήνη, αλλά τη δημιουργία βάσης και τη μόνιμη εγκατάστασή μας εκεί. Είναι το πρώτο και απαραίτητο βήμα που πρέπει να «αποδείξουμε» ότι μπορούμε να κάνουμε, για την μετέπειτα «έξοδό» μας προς άλλους πλανήτες αλλά και παραπέρα. 

 

Το “Artemis II” συγκεκριμένα, θα μεταφέρει τους 4 αστροναύτες στο πιο μακρινό σημείο που έχει πάει άνθρωπος μέχρι σήμερα, πίσω από την «αθέατη» πλευρά της Σελήνης. Μετά από μια πλήρη περιφορά γύρω από τον φυσικό μας δορυφόρο, θα επιστρέψουν στη Γη. Δεν θα γίνει προσελήνωση σε αυτήν την αποστολή, αλλά δοκιμή των συστημάτων, ώστε να είναι όλα έτοιμα για την αποστολή “Artemis III” (προσελήνωση, υπολογίζεται το 2028).

 

Πηγή: https://x.com/Astro.../status/2039510057738449380/photo/1

 

Περισσότερα για τις αποστολές “Artemis”, τη διαστημική εξερεύνηση, τη ζωή στο διάστημα, τις προκλήσεις αλλά και τις ευρύτερες εξελίξεις στην Επιστήμη και την Τεχνολογία τόσο στο άμεσο αλλά και στο βαθύ μέλλον, θα βρείτε στον συναρπαστικό τόμο ΙΙΙ του έργου «Τα φυσικά φαινόμενα» (εκδόσεις «Οσελότος»), τον οποίο μπορείτε να αποκτήσετε από τη σελίδα μας με έκπτωση και μηδενικά έξοδα αποστολής με ένα μήνυμα! Ρωτήστε μας!

 

 

Τόξα ανάκλασης στη Florida

Έχετε δει ποτέ τόξα ανάκλασης; Έχουμε αναρτήσει και στο παρελθόν ανάλογες φωτογραφίες με αυτά. Στη φωτογραφία που ελήφθη σε αυτοκινητόδρομο της Florida στις ΗΠΑ στις 26/2, βλέπετε τα δυο «συνηθισμένα» ουράνια τόξα (το πρωτεύον που βρίσκεται δεξιά του στύλου φωτισμού και ένα πιο αμυδρό δευτερεύον τόξο αριστερά παράλληλο στο πρωτεύον). Αυτά εμφανίζονται, κατά τα γνωστά, όταν ο παρατηρητής κοιτάξει στο ανθήλιο (στο διαμετρικό, ως προς τον ήλιο, σημείο, δηλαδή έχοντας τον ήλιο στην πλάτη του). Αν προς το ανθήλιο βρέχει, τότε από την διάθλαση και ανάκλαση των ηλιακών ακτίνων στις σταγόνες της βροχής, δημιουργείται αυτό το «συνηθισμένο» διπλό ουράνιο τόξο (κάποιες φορές είναι ορατό μόνο το πρωτεύον, ενώ το δευτερεύον είναι πολύ αμυδρό).

 

Τώρα, το άλλο ζευγάρι τόξων που μοιάζει να είναι «στραβό» ως προς τα «συνηθισμένα» αποτελείται από τόξα ανάκλασης. Δημιουργείται όπως και τα «συνηθισμένα» και η μόνη διαφορά ως προς εκείνα, είναι ότι η πηγή φωτός για αυτά, δεν είναι ο ήλιος αλλά κάποια ιδιαίτερα ανακλαστική επιφάνεια, όπως αυτή του νερού της θάλασσας εδώ, η οποία δρα ως «δεύτερος ήλιος» δημιουργώντας ένα νέο ουράνιο τόξο. 

 

Στην διαφορά θέσης των δυο πηγών φωτός (του ήλιου και της ανακλαστικής επιφάνειας του νερού), οφείλεται και το γεγονός ότι τα τόξα ανάκλασης δεν είναι ευθυγραμμισμένα με τα «συνηθισμένα». Εδώ το πρωτεύον τόξο ανάκλασης είναι αριστερά του στύλου φωτισμού και το δευτερεύον ακόμη πιο αριστερά και παράλληλα προς το πρωτεύον.

 

KOYIZ: Αν βλέπατε αυτή τη φωτογραφία, θα μπορούσατε να ξεχωρίσετε ποιο είναι το ζευγάρι των «συνηθισμένων» τόξων και ποιο το ζευγάρι των τόξων ανάκλασης; Και αν ναι, με ποιον τρόπο;

 

Φωτογραφία: Baleigh Hannah – Pensacola, Florida / Πηγή: James Spann 

 

Περισσότερα για όλα τα γνωστά, άγνωστα, εντυπωσιακά καιρικά και ατμοσφαιρικά φαινόμενα, με χάρτες, διαγράμματα, φωτογραφίες (από την Ελλάδα και το εξωτερικό) και απλή επιστημονική εξήγηση, θα βρείτε στον τόμο Ι του έργου «Τα φυσικά φαινόμενα» (εκδόσεις «Οσελότος»), τον οποίο μπορείτε να αποκτήσετε από τη σελίδα μας με έκπτωση και μηδενικά έξοδα αποστολής με ένα μήνυμα! Ρωτήστε μας!

 

 

Αποφόρτιση κορώνας στις άκρες του φυλλώματος των δέντρων

Κατά τη διάρκεια μιας καταιγίδας, το ηλεκτρικό πεδίο που αναπτύσσεται ανάμεσα στο καταιγιδοφόρο νέφος και το έδαφος, δημιουργεί ένα αμυδρό φαινόμενο που ονομάζεται αποφόρτιση κορώνας (corona discharge) και πρόκειται για μια ιώδης/μπλε λάμψη (βλέπε φωτογραφία που συνοδεύει την ανάρτηση) και συνήθως δημιουργείται σε αιχμηρά σημεία όπου το ηλεκτρικό πεδίο αυξάνει σημαντικά. Όταν η τιμή του πεδίου γίνει τόσο υψηλή, ώστε να μπορεί να προκληθεί ιονισμός των μορίων αζώτου και οξυγόνου της ατμόσφαιρας, εκεί θα εμφανιστεί και αυτό το φαινόμενο. 

 

Μετά τον ιονισμό, η επανασύνδεση ηλεκτρονίων με τα μόρια και η επιστροφή των μορίων στην αρχική ενεργειακή τους κατάσταση, οδηγεί σε αποβολή της περίσσειας ενέργειας με τη μορφή φωτός στο μπλε και ιώδες μέρος του ορατού φάσματος (και είναι ακριβώς αυτό που βλέπουμε στη φωτογραφία). Αν η ατμόσφαιρά μας αποτελούνταν από άλλου είδους αέριο (αντί για το μείγμα αζώτου και οξυγόνου, κυρίως), τότε μάλλον θα είχε και άλλο χρώμα αυτό το φαινόμενο.

 

Η έρευνα που δημοσιεύτηκε στις 12/2 στο επιστημονικό περιοδικό “Geophysical Research Letters” εστιάζει στην εμφάνιση αυτού του φαινομένου στα δάση. Με ειδικό εξοπλισμό καταγράφεται η «υπεριώδης υπογραφή» αυτών των αποφορτίσεων (διότι στο ορατό φάσμα είναι αρκετά αμυδρές), με αποτέλεσμα να γίνει για πρώτη φορά «χαρτογράφηση» του αριθμού και της συμπεριφοράς τους. Οι καταγραφές έγιναν σε καταιγίδες στη Florida και την Pennsylvania των ΗΠΑ.

 

Οι αποφορτίσεις κορώνας συνέβαιναν κατά δεκάδες ανά δέντρο, διαδίδονταν από φύλλο σε φύλλο και ακολουθούσαν ολόκληρα κλαδιά ενώ αυτά λικνίζονταν στον άνεμο. Επίσης, αν και ένα συμβάν σε ένα φύλλο δεν προκαλούσε ιδιαίτερη ζημιά, ωστόσο επαναλαμβανόμενες αποφορτίσεις μπορούσαν να βλάψουν τις άκρες των φύλλων διαμορφώνοντας έτσι το σχήμα τους. Ακόμη, καθώς περνούσε το καταιγιδοφόρο νέφος πάνω από τα δάση, παρατηρούνταν μέσω του ειδικού εξοπλισμού, ολόκληρες λωρίδες δέντρων από κάτω να λάμπουν λόγω αυτών των αποφορτίσεων.

 

Δημοσιευμένη Έρευνα: https://agupubs.onlinelibrary.wiley.com/.../2025GL119591

 

Φωτογραφία: Αποφόρτιση κορώνας σε άκρες φυλλώματος τοποθετημένου σε ισχυρό ηλεκτρικό πεδίο στο εργαστήριο (William Brune, ένας εκ των ερευνητών)

 

Περισσότερα για όλα τα γνωστά, άγνωστα, εντυπωσιακά καιρικά και ατμοσφαιρικά φαινόμενα, με χάρτες, διαγράμματα, φωτογραφίες (από την Ελλάδα και το εξωτερικό) και απλή επιστημονική εξήγηση, θα βρείτε στον τόμο Ι του έργου «Τα φυσικά φαινόμενα» (εκδόσεις «Οσελότος»), τον οποίο μπορείτε να αποκτήσετε από τη σελίδα μας με έκπτωση και μηδενικά έξοδα αποστολής με ένα μήνυμα! Ρωτήστε μας!