Κυριακή 10 Μαΐου 2026

Novaya Zemlya στην Καλιφόρνια

Οι οπτικές παραμορφώσεις που μπορεί να συμβούν, όταν υφίστανται οι κατάλληλες ατμοσφαιρικές συνθήκες, μπορούν να προσφέρουν ένα ιδιαίτερα εντυπωσιακό θέαμα στον παρατηρητή. Στη συγκεκριμένη φωτογραφία, βλέπουμε τον πολλαπλό ανώτερο αντικατοπτρισμό του ηλιακού δίσκου, καθώς αυτός έχει ήδη δύσει στις 17/3 στο Σαν Φρανσίσκο της Καλιφόρνιας. Οι ιδιαίτερες ατμοσφαιρικές συνθήκες κατέστησαν το φαινόμενο τόσο επίμονο που ο (παραμορφωμένος) ήλιος φαινόταν για τουλάχιστον ένα τέταρτο μετά την πραγματική του δύση.

 
Ο πολλαπλός ανώτερος αντικατοπτρισμός ονομάζεται “Fata Morgana” αλλά σε τέτοιες ακραίες περιπτώσεις όπου το αντικείμενο είναι ισχυρά παραμορφωμένο και επιμένει για ασυνήθιστα πολλή ώρα πάνω από τον ορίζοντα ενώ η πηγή (π.χ. ο ήλιος) έχει δύσει, έχει ένα ιδιαίτερο όνομα και λέγεται “Novaya Zemlya”. Το όνομα το πήρε από την αντίστοιχη περιοχή της πολικής ζώνης. Εκεί στις 24/1/1597 ο G. D. Veer, μέλος μιας αποστολής προς τον πολικό κύκλο και τον βόρειο πόλο, εν μέσω της πολικής νύχτας, κατέγραψε τον ήλιο να ανατέλλει 2 βδομάδες νωρίτερα από ό,τι αναμενόταν. Αυτό που πραγματικά έβλεπαν όμως, ήταν ο ανώτερος αντικατοπτρισμός του ήλιου που στην πραγματικότητα βρισκόταν ακόμα κάτω από τον ορίζοντα.
 
Ο πολλαπλός ανώτερος αντικατοπτρισμός, ευνοείται όταν υπάρχει θερμοκρασιακή αναστροφή, δηλαδή υπάρχει ένα στρώμα μέχρι κάποιο ύψος, χαμηλά στην ατμόσφαιρα, όπου η θερμοκρασία γενικά ανεβαίνει με το ύψος (αντί να πέφτει, όπως συνήθως γίνεται). Σε πολικές περιοχές αυτό μπορεί να συμβεί με σχετική ευκολία λόγω του πάγου και του ψύχους στην επιφάνεια.
 
Το στρώμα της θερμοκρασιακής αναστροφής, ονομάζεται «οπτικά αγώγιμο» καθώς συνεισφέρει στην «κάμψη» των φωτεινών ακτίνων που εκκινούν από την πηγή φωτός (π.χ. εδώ ο ήλιος) που βρίσκονται κοντά ή κάτω από τον ορίζοντα του παρατηρητή, σε τέτοιο βαθμό, ώστε τελικά να καταλήγουν στα μάτια του, ενώ υπό φυσιολογικές συνθήκες, χωρίς θερμοκρασιακή αναστροφή, αυτό δεν θα συνέβαινε.
 
Η διαφορά του απλού ανώτερου αντικατοπτρισμού (ένα απλό ανεστραμμένο είδωλο του πραγματικού αντικειμένου), από τον πολλαπλό ανώτερο αντικατοπτρισμό ή Fata Morgana που έχουμε εδώ (πολλαπλά και παραμορφωμένα είδωλα του πραγματικού αντικειμένου), είναι ότι το «οπτικά αγώγιμο» στρώμα δεν είναι πλήρως στρωματοποιημένο, δηλαδή η θερμοκρασία δεν μεταβάλλεται ομοιόμορφα και σταθερά με το ύψος, με αποτέλεσμα τα σημεία ολικής εσωτερικής ανάκλασης των φωτεινών ακτίνων (δηλαδή τα σημεία όπου η φωτεινή ακτίνα από το αντικείμενο, έχει «καμφθεί» τόσο, ώστε να ξεκινά την πτωτική της πορεία προς τα μάτια του παρατηρητή) είναι παραπάνω από ένα.
 
Φωτογραφία από Mila Zinkova: https://spaceweathergallery2.com/full_image.php...
 
Μάθετε περισσότερα για τα οπτικά ατμοσφαιρικά φαινόμενα κάθε είδους, με βοηθητικά διαγράμματα και φωτογραφίες (και από την χώρα μας), όπως και το πώς να τα αναζητάτε και να τα αναγνωρίζετε, στον τόμο Ι του έργου «Τα φυσικά φαινόμενα» (εκδόσεις «Οσελότος») τον οποίο μπορείτε να προμηθευτείτε από τη σελίδα μας με έκπτωση και μηδενικά έξοδα αποστολής με ένα μήνυμα! Ρωτήστε μας!
 

 

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου