Οι αποχρώσεις του λευκού

Η χιονισμένη ακτή Λαμπραντόρ (αριστερά στη φωτογραφία), στον ανατολικό Καναδά, όπως την φωτογράφισε στις 3/2, ο δορυφόρος Terra της NASA με το όργανο MODIS. Δεξιά από τη χιονισμένη ακτή, διακρίνεται πάγος στη θάλασσα με δίνες στις δεξιές άκρες του. Στη δεξιά πλευρά της φωτογραφίας, διακρίνονται νέφη.

 

Αυτή η περιδίνηση του θαλάσσιου πάγου, δημιουργείται από τα θαλάσσια ρεύματα της περιοχής και συγκεκριμένα πάνω σε συνοριακές περιοχές με ρεύματα διαφορετικής θερμοκρασίας (θερμά και ψυχρά). Ωστόσο και ο πάγος θα πρέπει να μην είναι πολύ παγωμένος, ώστε να μπορεί να σπάει σε μικρά κομμάτια, αλλά να είναι επαρκώς κρύος ώστε να παραμένει σε στερεά μορφή.

 

Αρχική φωτογραφία από ISS: https://eol.jsc.nasa.gov/SearchPhotos/photo.pl...

 

 

Οι ωκεανοί "πρασινίζουν" τα τελευταία 20 χρόνια

Το όργανο MODIS στον δορυφόρο “Aqua” της NASA, εκτός πολλών άλλων που έχουμε δει κατά καιρούς στις αναρτήσεις μας, έχει μια μεγάλη χρονοσειρά (20 ετών, σε σχέση με τα μόλις 6 που ήταν ο αρχικός εκτιμώμενος χρόνος ζωής του οργάνου) παρακολούθησης των ωκεανών και συγκεκριμένα του χρώματός τους.

Αυτό που παρατηρείται μέσα σε αυτήν την 20ετία (2002-2022) είναι το σταδιακό «πρασίνισμα» των ωκεανών. Στον χάρτη φαίνονται οι μεταβολές αυτές. Όσο πιο σκούρο το χρώμα, τόσο μεγαλύτερη η τάση για πρασίνισμα. Οι μαύρες τελείες έχουν προστεθεί για σύγκριση και υποδεικνύουν τις περιοχές στις οποίες τα επίπεδα χλωροφύλλης έχουν αλλάξει σημαντικά κατά τη διάρκεια της 20ετίας. 

 

Αν και δεν είναι ακόμη γνωστό τι ακριβώς έχει προκαλέσει αυτό το «πρασίνισμα», ο κύριος ερευνητής (B. Cael) των δεδομένων αυτών, τα οποία δημοσιεύτηκαν στο “Nature” τον Ιούλιο μαζί με τα συμπεράσματά τους, αναφέρει πως τα επιφανειακά ύδατα των ωκεανών έχουν απορροφήσει την υπερβολική θερμότητα από το διαρκώς θερμαινόμενο κλίμα, και έτσι αναμειγνύονται λιγότερο με βαθύτερα, πιο πλούσια σε θρεπτικά συστατικά, στρώματα. Σε αυτό το φτωχό σε θρεπτικά συστατικά περιβάλλον, ευνοείται η ανάπτυξη του πλαγκτόν. Οι περιοχές του «πρασινίσματος» των ωκεανών ευθυγραμμίζονται καλά με τις περιοχές όπου η θάλασσα έχει γίνει πιο στρωματοποιημένη (δηλαδή τα ανώτερα στρώματα δεν αναμειγνύονται πλέον τόσο με τα βαθύτερα), αναφέρει ο Cael, ωστόσο δεν υπάρχει τέτοια επικάλυψη με τις αλλαγές θερμοκρασίας της επιφάνειας της θάλασσας.

 

Δημοσιευμένη Έρευνα: https://www.nature.com/articles/s41586-023-06321-z

 

Σχετική Έρευνα που προέβλεπε το «πρασίνισμα» των ωκεανών σε σύνδεση με την κλιματική αλλαγή (2010): https://bg.copernicus.org/articles/7/621/2010/

 

 

Ατμοσφαιρικά βαρυτικά κύματα και δίνες von Karman στη Γουαδαλούπη

Μια υπέροχη εικόνα με τη συμβολή ατμοσφαιρικών βαρυτικών κυμάτων από πολλαπλές πηγές, κατέγραψε ο δορυφόρος Terra της NASA, στις 4/10, κοντά στη νησί της Γουαδαλούπης (δυτικά από τις ακτές του Μεξικού). Επίσης διακρίνονται και δίνες von Karman πίσω από το νησί.

 

Θυμίζουμε ότι τα ατμοσφαιρικά βαρυτικά κύματα δημιουργούνται από εξαναγκασμένη ανύψωση μιας αέριας μάζας (π.χ. επειδή συναντά ένα εμπόδιο, όπως ένα βουνό) η οποία, μετά, εκτελεί ταλάντωση με απόσβεση. Αν η αέρια μάζα έχει επαρκή υγρασία, τότε καθώς ανέρχεται και ψύχεται, συμπυκνώνεται σε ορατό νέφος ενώ προχωρά (οι λευκές νεφικές ζώνες στο ατμοσφαιρικό βαρυτικό κύμα της φωτογραφίας). Μετά κατέρχεται και θερμαίνεται οπότε εκεί δεν υπάρχουν νέφη (οι ανέφελες ζώνες στο εν λόγω κύμα).

 

Επίσης θυμίζουμε πως οι δίνες von Karman, προκαλούνται από τον ασταθή διαχωρισμό της ροής ενός ρευστού (π.χ. του ατμοσφαιρικού αέρα) γύρω από εμπόδια όπως τα βουνά της Γουαδαλούπης (στη συγκεκριμένη περίπτωση) με ύψος 1.3 km. Δηλαδή από το γεγονός ότι ο αέρας έχει κατάλληλη διεύθυνση και ταχύτητα, σε σχέση με τα βουνά, ώστε πίσω από αυτά να δημιουργείται ένας οριζόντιος κυματισμός. Η ύπαρξη νεφών, μας επιτρέπει να δούμε αυτήν την ροή.

 

Φωτογραφία: NASA Terra (MODIS)

 

 

Η χιονισμένη Παταγονία

Από τις ελάχιστες φορές που ο δορυφόρος έχει την ευκαιρία να καταγράψει τη χιονισμένη Παταγονία, στη νότια Αμερική, καθαρή από νέφη, εν μέσω χειμώνα (για το Ν. Ημισφαίριο).

Η φωτογραφία ελήφθη τον Ιούνιο και αιτία για τον καθαρό καιρό εκείνες τις ημέρες, ήταν ένα πεδίο υψηλών πιέσεων που επικράτησε για τουλάχιστον 1 εβδομάδα. Το ίδιο χαμηλό βοήθησε στη μεταφορά ψυχρών αερίων μαζών από την Ανταρκτική προς την Παραγουάη και τη Βολιβία, ενώ χιονοστρώθηκαν και περιοχές που σπάνια βλέπουν υετό/χιόνι.

Φωτογραφία: NASA / Aqua (MODIS)

Δορυφορική φωτογραφία - έργο τέχνης

Σε μία ακόμη πανέμορφη δορυφορική φωτογραφία – έργο τέχνης, η οποία ελήφθη αρχές Ιουλίου, παρατηρούμε λεπτομέρειες στις ανατολικές ακτές της Γροιλανδίας. Ένα μικρό τμήμα του αρκτικού πάγου, καταφέρνει να περάσει και νοτιότερα προς τη θάλασσα. Οι εντυπωσιακοί μαίανδροι στην εξωτερική πλευρά του θαλάσσιου πάγου, αποτέλεσμα του θαλάσσιου ρεύματος της περιοχής, αποτυπώνουν και τον τρόπο με τον οποίο γίνεται η ανάμειξη γλυκού και αλμυρού νερού.

Φωτογραφία: NASA / LandSat 8 (OLI) / Aqua (MODIS)

Πολλά όμορφα φαινόμενα σε μία μόλις εικόνα

Μια πανέμορφη δορυφορική εικόνα, στο βορειοδυτικό άκρο της Αυστραλίας, στην οποία μπορεί να παρατηρήσει κάποιος διάφορα φαινόμενα. Καταρχάς, ισχυρές καταιγίδες μαίνονται πάνω από την ξηρά. Αυτές, είναι υπεύθυνες για δυο διαφορετικά φαινόμενα τα οποία είναι ορατά στην εικόνα αυτή.

Οι σφοδροί άνεμοι στην επιφάνεια εκτοπίζουν μεγάλες ποσότητες σκόνης προς τον Ινδικό ωκεανό. Από την άλλη, τα ισχυρά ανοδικά ρεύματα δημιουργούν κυματισμούς στην ανώτερη τροπόσφαιρα, οι οποίοι φαίνονται σαν ρυτιδώσεις πάνω από τον ωκεανό. Αυτά είναι τα ατμοσφαιρικά βαρυτικά κύματα. Εκεί όπου υπάρχει ικανή ποσότητα υγρασίας, δημιουργούνται και ζώνες νεφών (οι λευκές ζώνες) όπως παρατηρείτε. Τέλος, κάποιος μπορεί να παρατηρήσει και άνθηση φυτοπλαγκτού σε ορισμένες περιοχές.

Φωτογραφία: NASA / Aqua – MODIS, 21.10.2019

----------------------------------------------------------

*Μάθετε περισσότερα, για τα ατμοσφαιρικά βαρυτικά κύματα και τις καταιγίδες, όπως και για πολλά άλλα, στον τόμο Ι του έργου μας «Τα φυσικά φαινόμενα». Αποκτήστε τον τώρα από την σελίδα μας σε χαμηλότερη τιμή!

**Δείτε τα περιεχόμενα των τόμων Ι και ΙΙ που κυκλοφορούν ήδη, εδώ: https://fkp2100.blogspot.com/2019/08/blog-post_40.html

Δίνες von Karman και aerosol στα νησιά Sandwich

Σε αυτήν την δορυφορική φωτογραφία από τις ηφαιστειογενείς νότιες νήσους Sandwich, στη μέση του ωκεανού, κάπου ανάμεσα στην Ανταρκτική και την νότια Αμερική, παρατηρούμε αμέσως δυο συγκεκριμένα φυσικά φαινόμενα. Το ένα, το έχουμε δει και σε προηγούμενες αναρτήσεις και είναι οι δίνες/στρόβιλοι von Karman.

Αυτοί προκαλούνται από τον ασταθή διαχωρισμό της ροής ενός ρευστού (π.χ. του ατμοσφαιρικού αέρα) γύρω από εμπόδια όπως τα βουνά των νησιών που διακρίνονται στην εικόνα. Η ύπαρξη νεφών στην συγκεκριμένη περίπτωση, μας επιτρέπει να δούμε αυτήν την ροή.

Ωστόσο, το δεύτερο φαινόμενο που μας ενδιαφέρει εδώ, είναι βόρεια της νήσου Savodovski. Σε αυτήν, υπάρχει το ηφαίστειο του βουνού Curry, και είναι ενεργό εκτοξεύοντας αέρια και πληθώρα σωματιδίων (το συνονθύλευμα στερεών και υγρών σωματιδίων, ονομάζεται aerosol).

Αυτά δρουν ως πυρήνες συμπύκνωσης συσσωρεύοντας σταγονίδια νερού γύρω τους. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα, τα νέφη που δημιουργούνται βόρεια από το συγκεκριμένο ηφαίστειο, να φέρουν πολύ περισσότερα σταγονίδια παρέχοντας μεγαλύτερη επιφάνεια για την ανάκλαση του φωτός, με αποτέλεσμα να είναι περισσότερο ανακλαστικά και να φαίνονται πολύ πιο λευκά σε σχέση με εκείνα από τα άλλα νησιά.

Credits: NASA / Aqua Satellite (MODIS) – Public Domain

---------------------------------------------------------------------------

*Περισσότερα για τα aerosol, την ανακλαστικότητα (albedo) νεφών, από τι επηρεάζεται κ.α., στην σελίδα 137 του τόμου Ι του έργου μας «Τα φυσικά φαινόμενα» που κυκλοφορεί ήδη και μπορείτε να τον αποκτήσετε και από την σελίδα μας!

Το εντυπωσιακό δέλτα του ποταμού Λένα στην Σιβηρία, λίγο πριν ξεπαγώσει

Χθες αναφερθήκαμε στον ποταμό Λένα, στην βορειοανατολική Σιβηρία και στην «αφύπνιση» του δέλτα από την «χειμερία νάρκη». Σήμερα, έχουμε μία εντυπωσιακή εικόνα υψηλής ανάλυσης από την περιοχή με τις λεπτομέρειες των παραποτάμων να είναι ορατές και τον πάγο μέσα σε αυτούς στις 4/6, λίγο πριν «ξεπαγώσει» το μεγαλύτερο τμήμα της.

Credits: NASA Earth Observatory / Terra (MODIS)

Η τήξη των πάγων του ποταμού Λένα στην Σιβηρία

Σε αυτό το βίντεο που αποτελείται από δορυφορικές εικόνες, ληφθείσες διαδοχικά από τις 3 ως τις 10/6, παρατηρούμε την γρήγορη τήξη των πάγων στο δέλτα του ποταμού Λένα, στην βορειοανατολική Σιβηρία, ο οποίος καταλήγει στον Αρκτικό ωκεανό.

Ο πάγος του ποταμού τήκεται σχετικά γρήγορα αυτήν την περίοδο, καθώς θερμότερα ύδατα ρέουν προς τα βόρεια, «ξυπνώντας» τους παραποτάμους αλλά και όλη την περιοχή του δέλτα, από την χειμερία νάρκη.

Credits: NASA Earth Observatory / Terra (MODIS)

Οι χιονισμένες Άλπεις από ψηλά

Οι Άλπεις, ανάμεσα σε Ιταλία, Γαλλία, Αυστρία, με τις χιονισμένες βουνοκορφές τους να χωρίζονται από τις πράσινες κοιλάδες, δημιουργώντας ένα επαναλαμβανόμενο μοτίβο, σε αυτήν την δορυφορική φωτογραφία που ελήφθη λίγες μέρες πριν (3/6).

Τμήματα των Άλπεων μπορούν να δουν και ετήσιο υετό (βροχόπτωση και χιονόπτωση) που να αγγίζει τα 3000 mm, ενώ η κοιλάδα Po, πλούσια σε κτηνοτροφία, βρίσκεται ακριβώς μπροστά (νότια τους) και δέχεται ολοένα λιγότερο υετό όσο νοτιότερα κινείται κάποιος, με τις παραθαλάσσιες περιοχές αυτής να μετρούν γύρω στα 400 mm/έτος.

Credits: MODIS Land Rapid Response Team / NASA GSFC (Public Domain)

Άνθηση φυτοπλαγκτού κοντά στην Ιαπωνία

Κοντά στην ακτή της νήσου Χοκάϊντο της Ιαπωνίας (άνω αριστερά στην εικόνα), υπάρχει άνθηση φυτοπλαγκτού αυτόν τον καιρό και το όργανο MODIS του δορυφόρου Aqua της NASA, αποτύπωσε στις 2/6 το χαρακτηριστικό πράσινο και γαλαζοπράσινο χρώμα τους.

Στην θάλασσα, το φυτοπλαγκτόν είναι το ισοδύναμο των χόρτων, των δέντρων και των θάμνων. Το φυτοπλαγκτόν χρησιμοποιεί χλωροφύλλη για να αξιοποιήσει το φως του ήλιου, μετατρέποντας το διοξείδιο του άνθρακα από τον αέρα και διαλυμένα θρεπτικά συστατικά στο νερό σε σάκχαρα και οξυγόνο. Δεν είναι λοιπόν παράξενο πως, σχεδόν όλοι οι θαλάσσιοι οργανισμοί εξαρτώνται από αυτό.

Η άνθηση του, ειδικά την άνοιξη, οφείλεται στο ρεύμα Oyashio, το οποίο μεταφέρει δροσερό νερό με χαμηλότερη αλατότητα από την θάλασσα του Bering (την έχουμε δει σε παλαιότερες αναρτήσεις μας) και τον Βόρειο Ειρηνικό. Επίσης, μεταφέρει σίδηρο και άλλα θρεπτικά συστατικά από τα ύδατα της Αρκτικής και από τις ακτές της Καμτσάτκα και της Σιβηρίας. Αυτός ο συνδυασμός ωκεάνιων συνθηκών προσφέρει ένα ιδιαίτερα εύφορο περιβάλλον για την άνθηση του φυτοπλαγκτού κατά την εαρινή περίοδο.

Credit: MODIS data – NASA EOSDIS / LANCE – GIBS / Worldview (Public Domain).